Mae Reform UK yn dweud mai hi yw plaid y bobl gyffredin sy’n gweithio ac sydd wedi cael eu siomi. Felly gwnes i’r hyn dw i’n ei wneud gydag unrhyw honiad fel yna. Darllenais yr hyn mae’r blaid wedi’i ysgrifennu mewn gwirionedd, yr hyn mae ei phobl wedi’i ddweud ar y record, yr hyn mae’r cofrestrau’n ei ddangos am bwy sy’n talu amdani, a’r hyn mae’r llysoedd, y rheoleiddwyr a’r newyddiadurwyr wedi’i ganfod. Wedyn rhoddais y cyfan ochr yn ochr.

Darn barn yw hwn, ac mae’n dadlau’n galed. Ond mae gan bob ffaith ynddo ffynhonnell wedi’i rhifo ar waelod y dudalen, a lle mae’r record yn stopio’n brin o rywbeth, dw i’n dweud hynny. Lle cafodd llys neu reoleiddiwr o blaid Reform, mae hynny yma hefyd. Dydy achos sy’n cuddio’r darnau sy’n mynd yn ei erbyn ddim yn achos.

Y cwestiwn yw, i bwy mae Reform mewn gwirionedd? Dechreua gyda’r hyn y byddai’n ei wneud i bobl sydd eisoes yn byw yma.

Dileu, Ailymgeisio, Neu Adael

Caniatâd amhenodol i aros (ILR) yw’r statws mae pobl yn ei gael ar ôl blynyddoedd o fyw a gweithio yma’n gyfreithlon. Dyna sy’n gadael i nyrs, peiriannydd neu weithiwr gofal roi’r gorau i adnewyddu fisa a bwrw ymlaen â’u bywyd. Byddai Reform yn ei gymryd oddi arnyn nhw.

Nid dim ond rhoi’r gorau i ddyfarniadau newydd. Ei gymryd oddi ar bobl sydd eisoes â fe. Dyna eiriad y blaid ei hun, yn ei phapur polisi ei hun o fis Ebrill 2026:

“Reform will abolish ILR as an immigration category completely, meaning no new awards and those currently holding it will have it rescinded… Anyone currently with ILR will need to reapply for visas that do not offer recourse to welfare.”1

Mae ei thudalen bolisi yn dweud yr un peth mewn llai o eiriau: ‘abolish ILR and rescind existing awards’, ‘5 year renewable visa’ gyda ‘higher salary thresholds’, a ‘no recourse to benefits for foreign nationals’2.

Beth sy’n digwydd i rywun sydd wedi setlo ymaGeiriau Reform ei hun
Eu statws sefydlog‘rescinded’1
Beth sy’n rhaid iddyn nhw ei wneud‘reapply for visas that do not offer recourse to welfare’1
Y fisa y gallan nhw ailymgeisio amdano‘5 year renewable’, gyda phrofion rhuglder a ‘good character’2
Y cyflog fydd ei angen arnyn nhwtrothwyon ‘above median UK earnings’1
Beth yw’r trothwy hwnnwheb ei osod: ‘determined based on net fiscal cost modelling close to the general election’1
Pwy sydd wedi’u heithriodeiliaid fisa BN(O), cynlluniau Wcráin, statws preswylydd sefydlog yr UE ‘initially’1

Darllena’r tabl yna fel rhywun sydd wedi byw yma ers deng mlynedd. Rwyt ti’n talu treth incwm, Yswiriant Gwladol a’r dreth gyngor. Efallai fod gen ti forgais a phlant yn yr ysgol leol. O dan y cynllun hwn mae dy hawl i aros yn dod i ben, ac mae p’un a alli di ei ennill yn ôl yn dibynnu ar linell gyflog na fydd y blaid yn ei dweud wrthot ti tan ychydig cyn yr etholiad. Os wyt ti’n ennill o dan y canolrif, fel mae hanner yr holl weithwyr yn ei wneud drwy ddiffiniad, mae dy lwybr yn ôl eisoes yn gulach na’r un y daethost ti i mewn arno.

Mae’n hawdd gosod bar o enillion uwch na’r canolrif pan na fydd byth yn berthnasol i ti. Dyma blaid sy’n cymryd tair punt o bob pedair gan roddwyr sy’n byw dramor, ac y cymerodd ei harweinydd £5 miliwn fel rhodd bersonol3 a £135,000 am bedair awr yn hyrwyddo aur4. Fydd neb sy’n gosod y trothwy hwnnw byth yn gorfod ei glirio. Bydd y gweithiwr gofal ar lai na’r canolrif yn gorfod.

Ac mae’r prawf ‘good character’ yn y fisa yna’n werth ei ddal i fyny yn erbyn y bobl a’i hysgrifennodd. Dw i’n gwneud hynny tua’r diwedd.

Mae papur y blaid ei hun yn cyfaddef y pwynt a ddylai stopio hyn yn stond. Mae’n disgrifio ‘skilled workers being the only group to remain fiscally contributory over the course of their lifetimes’1. Dyma’r bobl sy’n talu mwy i mewn nag maen nhw’n ei gymryd allan, yn ôl cyfrif Reform ei hun, ac mae’r cynllun yn rhoi pob un ohonyn nhw’n ôl ar fisa adnewyddadwy.

I fod yn deg â’r papur, dydy symud pobl allan ddim yn awtomatig. Gall rhywun sy’n bodloni’r profion newydd aros. Ond does neb wedi cyhoeddi faint o bobl sy’n gweithio ac yn talu treth fyddai’n eu methu, Reform yn eu plith, a does dim corff annibynnol wedi costio’r cynllun o gwbl.

Y ffigurau a ddefnyddion nhw i’w werthu

Y ffigur pennawd cyntaf oedd £234 biliwn, a ddyfynnwyd gan Farage yn 2025 fel yr hyn y bydd ‘our changes will save British taxpayers’. Canfu Full Fact nad ffigur budd-daliadau oedd e o gwbl, a dywedodd y felin drafod y daeth ei hymchwil yn sail iddo fod ‘the overall cost estimates should no longer be used’5.

Felly mae papur Ebrill 2026 yn defnyddio un newydd, £622 biliwn. Modelu Reform ei hun yw hwnnw, nid gwaith neb annibynnol, ac mae’r papur ei hun yn rhoi ail ffigur ddwy linell yn ddiweddarach: ‘£154 bn if discounted at the 3.5% rate suggested by the HM Treasury Green Book’1. Y Green Book yw’r ffordd mae’r Trysorlys yn dweud y dylid cyfrif pob cost gyhoeddus. Ar ddull y llywodraeth ei hun, mae’r pennawd yn crebachu dri chwarter.

Ga i ofyn pam fod plaid sy’n honni ei bod yn onest gyda phobl yn arwain gyda’r ffigur mae ei phapur ei hun yn dweud yw’r ffordd anghywir o gyfrif?

Y Bil Budd-Daliadau Na Wnân Nhw Ei Gyffwrdd

Mae Reform yn dweud y bydd yn torri’r bil budd-daliadau, ac ym mis Awst 2026 cyhoeddodd y cynllun. Byddai’n atal Credyd Cynhwysol, Lwfans Ceisio Gwaith, Budd-dal Plant, gofal plant am ddim, Budd-dal Tai, Credyd Pensiwn a budd-daliadau anabledd i unrhyw un nad yw’n ddinesydd Prydeinig6. Y pennawd yw arbediad o £50 biliwn y flwyddyn7.

Edrych i ble mae’r bil budd-daliadau’n mynd mewn gwirionedd cyn penderfynu beth mae hynny’n ei olygu.

I ble mae’r bil budd-daliadau’n mynd, 2025/26Gwariant budd-daliadau Prydain Fawr 2025/26, £ biliwnPensiwn y Wladwriaeth146.1Budd-daliadau eraill pensiynwyr31.6Budd-daliadau oedran gweithio126.1£50bn ReformArall5.3wedi’i ddiogelu gan addewid y Clo Triphlyglle mae’n rhaid i’r toriad ddisgyn
Gwariant budd-daliadau Prydain Fawr 2025/26, o dablau’r DWP ei hun. Mae pensiynwyr yn cymryd 57.5% ohono, a Phensiwn y Wladwriaeth ar ei ben ei hun 47.3%. Mae Reform wedi clustnodi Pensiwn y Wladwriaeth, felly mae’n rhaid i doriad o £50bn ddod bron yn gyfan gwbl o’r golofn oedran gweithio £126bn.

Pensiwn y Wladwriaeth yw bron i hanner yr holl wariant ar fudd-daliadau: £146 biliwn o £309 biliwn yn 2025/268. Addawodd Reform ar 2 Ebrill 2026 i gadw’r Clo Triphlyg9, ar ôl misoedd pan ddywedodd Farage ‘It’s open for debate’ ac y dywedodd Tice ‘we’re not guaranteeing the triple lock’9. Ar ddiwrnod lansio’r cynllun lles, dywedodd y blaid ‘nothing that we talk about today is about pensioners’10.

Felly mae Pensiwn y Wladwriaeth yn ddiogel. Dweda hynny’n blaen, achos es i chwilio am gynllun gan Reform i’w dorri a does dim un. Fel mae y post am bensiynau ar y wefan hon yn ei esbonio, mae Pensiwn y Wladwriaeth yn cael ei dalu gan y bobl sydd mewn gwaith heddiw.

Sy’n dod â ni at y rhifyddeg. Os yw’r pensiwn oddi ar y bwrdd, mae’r £50 biliwn yn dod o bopeth arall. Gwnaeth yr Institute for Fiscal Studies y sym: mae Reform yn bwriadu ‘to save around £50 billion a year, almost entirely from a working-age benefits bill that, in 2030–31, is forecast to be a little over £200 billion’7.

Ar bwy mae’n disgynBeth mae’r record yn ei ddangos
Pensiynwyr ar Bensiwn y Wladwriaethwedi’u diogelu, y Clo Triphlyg yn aros9
Pensiynwyr tlawd nad ydyn nhw’n ddinasyddion Prydeinigcolli Credyd Pensiwn, sydd ar y rhestr i ddinasyddion yn unig6
Rhai nad ydyn nhw’n ddinasyddion ar Gredyd Cynhwysoltua 1.3 miliwn, gyda 650,000 ohonyn nhw ddim mewn gwaith7
Rhai nad ydyn nhw’n ddinasyddion ar Gredyd Cynhwysol sydd mewn gwaithy 650,000 arall neu fwy, ar ffigurau’r IFS: yn gweithio, yn cael eu trethu, ac yn colli’r atodiad beth bynnag
Beth mae’r IFS yn ei ddisgwyl iddyn nhw‘large overnight cuts to claimants’ incomes’ a ‘significant increases in hardship’7
Pobl anabl ar PIPy Taliad Annibyniaeth Personol yn cael ei ddileu am ‘health security allowance’ a allai eithrio hyd at ddwy ran o dair o’r derbynwyr presennol11
Hawlwyr tymor hir y barnwyd eu bod yn ffit i weithio20 awr yr wythnos o waith cymunedol, neu golli’r arian11
Rhywun o oedran gweithio sydd wedi talu Yswiriant Gwladol ers degawdaucolli statws sefydlog, colli budd-daliadau, a does dim yn y dogfennau’n diogelu’r pensiwn maen nhw wedi’i adeiladu tra’u bod nhw’n dal o dan oedran pensiwn

Fy narlleniad i o’r ddwy ddogfen gyda’i gilydd yw’r rhes olaf yna, nid rhywbeth mae Reform wedi’i ddweud. Ond dyna lle maen nhw’n arwain. Mae Cwestiynau Cyffredin Reform yn dweud bod gwladolion tramor ‘of pension age who’ve made sufficient National Insurance Contributions’ yn cadw’u hawl i fyw yma a’u Pensiwn y Wladwriaeth2. Cyrhaedda oedran pensiwn ac rwyt ti’n ddiogel. Bydd yn bump a deugain, gydag ugain mlynedd o gyfraniadau, ac rwyt ti ar fisa adnewyddadwy heb rwyd ddiogelwch.

Y rhai sydd eisoes mewn gwaith

Dyma’r rhan mae’r gair ‘budd-daliadau’ i fod i’w chuddio. Nid taliad i bobl allan o waith yw Credyd Cynhwysol. Ym mis Ebrill 2026, roedd 3.1 miliwn o bobl arno mewn gwaith, 37.7% o bawb sy’n ei hawlio12. Maen nhw’n mynd i’r gwaith, maen nhw’n talu treth incwm ac Yswiriant Gwladol ar yr hyn maen nhw’n ei ennill, ac mae’r Credyd Cynhwysol yn ychwanegu at gyflogau sy’n rhy isel i fyw arnyn nhw.

Gwna’r sym ar grŵp targed Reform ei hun. Mae’r IFS yn rhoi nifer y rhai nad ydyn nhw’n ddinasyddion ar Gredyd Cynhwysol ar tua 1.3 miliwn, gyda 650,000 ohonyn nhw ddim mewn gwaith7. Tynna’r naill o’r llall ac mae tua 650,000 yn gweithio. Mae cynllun Reform yn atal eu Credyd Cynhwysol, eu Budd-dal Tai, eu Budd-dal Plant a’u gofal plant am ddim6, a’r gofal plant yw’r peth sy’n gadael i riant ar gyflog isel fynd i’r gwaith o gwbl.

Ga i ofyn i bwy mae hynny’n arbed arian? Nid i’r trethdalwr. Mae gweithiwr sy’n colli’r atodiad naill ai’n cymryd mwy o oriau sydd ddim yn bod, neu’n rhoi’r gorau i weithio ac yn costio mwy, neu’n gadael ac yn mynd â’r dreth a’r llafur gyda nhw. Y bobl mae’n eu siwtio yw’r rhai sy’n talu cyflogau mor isel fel bod rhaid i’r wladwriaeth wneud iawn amdanyn nhw. Dydy Reform ddim yn cyffwrdd â’r cyflog isel. Mae’n cyffwrdd â’r gweithiwr.

Mae’n gynllun sy’n diogelu’r pleidleiswyr sydd fwyaf tebygol o droi allan ac yn rhoi’r bil cyfan ar bobl o oedran gweithio, mewn gwaith neu allan ohono. Mae digon ohonyn nhw’n talu am y pensiynau mae’n eu diogelu.

Addewidion Sydd Ddim Yn Adio I Fyny

Rydyn ni’n gwybod sut mae addewidion Reform yn dal i fyny, achos maen nhw wedi gwneud digon ohonyn nhw i’w gwirio. Dyma’r record, addewid wrth addewid:

Yr addewidBeth ddigwyddodd iddo
Maniffesto 2024: tua £90bn y flwyddyn o doriadau trethyr IFS: ‘the sums in this manifesto do not add up’, allan ‘by a margin of tens of billions of pounds per year’13. Tice ym mis Hydref 2025: ‘A manifesto is based on a point in time.’14
£234bn wedi’i arbed drwy ddileu statws sefydlogy felin drafod y tu ôl iddo: ‘should no longer be used’5
£622bn yn ei lemodelu Reform ei hun. Ar ddull y Trysorlys ei hun, £154bn1
Alltudio hyd at 600,000 o bobl am £10bnmae dadansoddiad y blaid ei hun, £4bn a £1.5bn a £2bn, yn dod i £7.5bn, a does neb wedi cysoni’r ddau15
£50bn y flwyddyn oddi ar lesyr IFS: bron y cyfan ohono o gymorth oedran gweithio, a ‘How much this saves would depend on how many of this group became citizens in response’716
Biliau ynni wedi’u torri £200, wedyn £150, wedyn £250symudodd y ffigur dair gwaith mewn blwyddyn17182, ac mae’r dudalen bolisi’n dweud bod y gost yn symud ‘to the Treasury’, felly rwyt ti’n ei thalu mewn treth yn lle ar y bil2
‘Reform Councils will freeze, then cut your council tax bills’wnaeth dim un. Cododd cynghorau dan reolaeth Reform hi 3.94% ar gyfartaledd19
£40m o arbedion sero net yng Nghaintgalwodd y cyngor nhw’n ‘forward-looking assumptions’ yn ddiweddarach, a does dim archwilydd wedi’u cymeradwyo20
Y Clo Triphlyg‘we’re not guaranteeing the triple lock’, wedyn gwarant ym mis Ebrill 20269

Cafodd Reform ddau o’r rheina’n iawn yn rhannol, a chwarae teg. Fe gododd ei chynghorau’r dreth gyngor lai na’r cyfartaledd cenedlaethol o 4.86%19, ac mae cadw’r Clo Triphlyg yn ymrwymiad go iawn. Ond nid cynllun yw addewid sy’n newid bob tro mae rhywun yn gwirio’r symiau. Sbiel werthu yw e, a’r bobl mae’n gwerthu iddyn nhw yw’r rhai fydd yn talu pan na fydd yn adio i fyny.

A nid dim ond y symiau sy’n symud. Gosoda’r hyn mae’r blaid a’i phobl wedi’i ddweud ochr yn ochr, a phryd:

Bryd hynnyYn ddiweddarach
Deiliaid statws preswylydd sefydlog yr UE wedi’u heithrio o’r cynllun budd-daliadau, Medi 202521gwladolion tramor gan gynnwys dinasyddion yr UE yn colli budd-daliadau, Awst 20266
Y Clo Triphlyg ‘open for debate’9wedi’i warantu, Ebrill 20269
Maniffesto £90bn‘A manifesto is based on a point in time’14
Jenrick: ‘put Reform out of business’22canghellor Reform wrth gefn23
Farage ddim yn sefyll yn 2024yn sefyll, wythnosau ar ôl rhodd bersonol o £5m3
Putin, wedi’i edmygu ‘as an operator’24Putin, ‘a very bad dude’25

Mae pobl yn newid eu meddwl, ac mae gwleidydd sydd byth yn gwneud yn waeth. Ond dydy plaid y mae ei safbwyntiau’n symud gyda beth bynnag oedd ei angen ar yr arolwg barn diwethaf, y rhoddwr diwethaf neu’r pennawd drwg diwethaf ddim yn dweud wrthot ti beth fydd hi’n ei wneud. Mae’n dweud wrthot ti beth mae’n meddwl fydd yn ei chael i mewn. Fy marn i, ar y record yna, yw y bydd Reform yn dweud beth bynnag sydd ei angen i ennill grym, a byddi di’n cael gwybod beth mae’n ei gredu mewn gwirionedd wedyn.

Pwy Sy’n Berchen Ar Reform

Clybiau yw’r rhan fwyaf o bleidiau Prydain. Cymdeithasau anghorfforedig yw Llafur a’r Ceidwadwyr, sy’n eiddo i’w haelodau i bob pwrpas. Cwmni gyda chyfranddalwyr oedd Reform, ac roedd ei harweinydd yn berchen ar y rhan fwyaf ohono.

Mae record Companies House ar gyfer y cwmni a ddechreuodd fel The Brexit Party Limited, ac a ddaeth yn Reform UK Party Limited yn ddiweddarach, yn dangos pwy oedd yn ei ddal26:

PwyRheolaethOI
Catherine Blaiklock‘significant influence or control’23 Tachwedd 20183 Mai 2019
Nigel Farage‘More than 50% but less than 75%’ o’r cyfranddaliadau, a’r hawl i benodi cyfarwyddwyr8 Mai 201919 Chwefror 2025
Richard Tice‘More than 25% but not more than 50%’ o’r cyfranddaliadau1 Mai 201919 Chwefror 2025
Cwmni newydd cyfyngedig drwy warant75% neu fwy19 Chwefror 2025nawr

Cafodd hysbysiad cyfranddaliadau Tice ei ffeilio ar 15 Awst 2024, bum mlynedd ar ôl y dyddiad mae’n ei gofnodi26.

Ar 20 Chwefror 2025 cyhoeddodd cadeirydd y blaid: ‘Nigel Farage has handed over ownership of Reform UK to its members. Reform UK is now a non-profit, with no shareholders, limited by guarantee.’27

Mae hanner hynny’n wir. Does dim cyfranddalwyr nawr. Aeth y cyfranddaliadau yn yr hen gwmni i’r un newydd am £15, ac aeth £2.97 miliwn o asedau net ar draws am £1, felly wnaeth neb elw annisgwyl ar y ffordd allan28. Rho hynny iddyn nhw.

Ond nid ‘handed over ownership to its members’ yw’r hyn mae cyfrifon archwiliedig y cwmni newydd ei hun yn ei ddweud. Nodyn 20: ‘The company has two members, who have equal voting rights. Neither member has individual control of the company and, accordingly, there is no ultimate controlling party.’28

Dau aelod. Mewn cyfraith cwmnïau, y bobl sy’n berchen ar gwmni cyfyngedig drwy warant ac yn ei reoli yw ei aelodau, ac mae gan hwn ddau. Dydy’r cyfrifon ddim yn eu henwi. Dydy’r bobl sy’n talu ffi aelodaeth ddim yn aelodau o’r cwmni sy’n rhedeg y blaid. Rhyngddyn nhw talon nhw £4.5 miliwn i mewn iddo yn 202528, a dydyn nhw ddim yn ei reoli. O’r herwydd, mae ‘handed over ownership to its members’ yn disgrifio rhywbeth nad yw’r ffeilio’n ei ddangos.

I bwy mae’n atebol

Mae plaid wleidyddol sy’n glwb yn atebol i’w haelodau, achos yr aelodau yw’r clwb. Mae cwmni’n atebol i’r bobl sy’n rheoli’r cwmni, a dyna’r pwynt i ddal gafael arno. Pan sefydlwyd y cwmni newydd, ei ddau warantwr oedd Farage a’r cadeirydd ar y pryd, Zia Yusuf29. Gadawodd Yusuf y bwrdd ym mis Mehefin 2025, ac mae Farage yn dal yn gyfarwyddwr30. Dydy’r cyfrifon ddim yn dweud pwy yw’r ddau aelod nawr.

Cafodd Byline Times gopi o gyfansoddiad y blaid a fabwysiadwyd ym mis Medi 202531. Dyma beth mae’n ei roi i’r bobl sy’n talu’r tâl aelodaeth, yn erbyn yr hyn mae’n ei gadw ar y brig:

Beth mae aelodau’n ei gaelBeth mae’r arweinydd yn ei gadw
Cynigion cynhadleddymgynghorol yn unig, does ond rhaid i’r Bwrdd eu trafod
Pleidleisiau mewn etholiadau mewnolyn ôl disgresiwn llwyr y Bwrdd, o dan Erthygl 4.3
3 o 8 sedd ar y Bwrdd, wedi’u hethol3 sedd mae’n eu penodi, ac yntau ei hun a chadeirydd mae’n ei benodi ac yn gallu ei ddiswyddo
Pleidlais o ddiffyg hyder yn yr arweinyddangen ceisiadau ysgrifenedig gan 50% o’r aelodau, tua 135,000 o bobl, wedi’u gwirio gan ei gadeirydd ei hun, wedyn y penderfyniad gan y Bwrdd mae’n eistedd arno
Cyfarfodydd y Bwrdd, ddwywaith y flwyddyn fel arferrhyngddyn nhw ‘all powers of the Board are delegated to the party leader who may exercise those powers at his discretion’

Mae pob rhes yn y tabl yna’n dod o’r un ddogfen, a bu’n rhaid i Byline Times gael copi ohoni i adrodd arni31. Dywedodd Ben Habib, cyn-ddirprwy arweinydd Reform ei hun, ei bod yn ‘puts Farage’s leadership in a virtually unassailable position’32.

Ga i ofyn beth all aelod o Reform ei wneud mewn gwirionedd os yw’r arweinydd yn ei chael hi’n anghywir? Ysgrifennu llythyr, a chael 134,999 o rai eraill i ysgrifennu un hefyd, at ddyn a benododd e. Nid atebolrwydd yw hynny, blwch awgrymiadau yw e. Dylai plaid sydd eisiau rhedeg y wlad o leiaf fod yn atebol i’w haelodau ei hun. Mae hon yn atebol i’w harweinydd.

Cafodd ei hadeiladu fel cwmni oedd yn eiddo i’r dyn oedd yn ei harwain, ac am chwe blynedd dyna’n union beth oedd hi26. Does neb yn tynnu difidendau nawr, a wna i ddim esgus eu bod nhw. Ond model busnes yw cwmni sy’n cael ei redeg gan lond llaw o bobl, gyda chwsmeriaid sy’n talu yn lle aelodau, nid democratiaeth. Mae’r arian yn cael ei wneud o’i gwmpas, nid ohono, fel mae’r adrannau nesaf yn ei ddangos.

Mae’r Arian Yn Dod O Dramor

Mae Reform yn cael ei hariannu’n llethol gan bobl sydd ddim yn byw yma.

Mae cofrestr y Comisiwn Etholiadol yn cofnodi pob rhodd dros y trothwy adrodd, pwy a’i rhoddodd a phryd. Dydy hi ddim yn cofnodi lle mae rhoddwyr yn byw, felly mae’r preswylfa’n dod o’r adroddiadau. O gymryd y chwe rhoddwr yr adroddwyd eu bod yn byw dramor, dyma gyfran arian Reform a ddaeth ganddyn nhw3334:

Cyfran y rhoddion gan roddwyr sy’n byw dramorRhoddion gan roddwyr sy’n byw dramor, % o’r cyfanBrexit Party, 2019 i 202075%Reform, 202566%Reform, Ion i Maw 202678%Reform, Ebr i Meh 202681%Reform, Gor 2025 i Meh 202678%Ceidwadwyr, 2025-263.6%Llafur, 2025-260.15%cofrestr, chwe rhoddwr dramor yn ôl adroddiadaucyfrif yr Independent
Cyfran y rhoddion gan roddwyr yr adroddwyd eu bod yn byw dramor, o gofrestr y Comisiwn Etholiadol. Gorffennaf 2025 i Fehefin 2026 yw 78%, bron y cyfan ohono gan ddau ddyn. Cyfrif yr Independent ei hun ar gyfer 2025-26, ar ddiffiniad ychydig yn wahanol, yw 80% i Reform yn erbyn 3.57% i’r Ceidwadwyr a 0.15% i Lafur.

Mae dau enw’n cario bron y cyfan.

RhoddwrLle mae’n bywAr y gofrestr i Reform a’r Brexit PartyWedi’i gyhoeddi ym mis Medi 2026
Christopher HarborneGwlad Thai ers y 1990au, dinesydd Thai ers 20113536£25.19m33£36m37
Ben DeloHong Kong tan 202638£8m33£36m37

Dyna £72 miliwn mewn deuddydd ym mis Medi, gan ddau biliwnydd crypto, i mewn i un blaid. Dywedodd Tice fod Delo wedi’i dalu ymlaen llaw ‘so that the Labour Party can’t legislate against it’37.

Roedd pob un o’r rhoddion hynny’n gyfreithlon, ac mae angen dweud hynny’n glir. Mae dinesydd Prydeinig ar gofrestr etholiadol y DU yn rhoddwr a ganiateir lle bynnag mae’n byw, ac mae’r ddau ddyn yn ddinasyddion Prydeinig. Adroddodd Channel 4 fod Harborne wedi ‘specifically re-registered as a UK resident to cast his vote for the Brexit referendum whilst declaring just a few months later in a UK company documents that he lived in Thailand’, a alwodd arbenigwyr yn ‘gaping loophole’35. Agored, ydy. Anghyfreithlon, nac ydy.

Pan symudodd y llywodraeth ym mis Mawrth 2026 i gapio rhoddion gan ddinasyddion Prydeinig sy’n byw dramor ar £100,000 y flwyddyn39, wnaeth Delo ddim stopio rhoi. Symudodd wlad. Roedd eisoes wedi rhoi £4 miliwn o Hong Kong, a chyhoeddodd ei fod yn symud i Brydain fel na fyddai’r cap yn berthnasol iddo, gan annog alltudion cyfoethog eraill i wneud yr un peth38.

Fydd byw yma a thalu treth yma ddim yn sicrhau dy le o dan gynllun mewnfudo Reform. Dydy peidio â byw yma ddim yn dy rwystro rhag ariannu’r blaid a’i hysgrifennodd.

Cynrychiolaeth Heb Drethiant

Mae ymadrodd am dalu treth a chael dim llais: trethiant heb gynrychiolaeth. Mae ariannu Reform y gwrthwyneb. Llais, un mawr iawn, gan bobl sydd ddim yn byw gyda’r canlyniad.

Dydy hwn ddim yn bryder newydd, a dydy e ddim yn fy un i. Deliodd y Senedd ag e yn 2009. Mae adran 10 o Political Parties and Elections Act 2009 yn dweud na chaiff plaid gymryd mwy na £7,500 gan rywun oni bai eu bod yn ‘resident, ordinarily resident and domiciled in the United Kingdom’ at ddibenion treth incwm40. O dan y rheol honno allai Harborne ddim fod wedi rhoi ceiniog dros £7,500.

Dydy hi erioed wedi’i throi ymlaen. Mae legislation.gov.uk yn dal i restru’r adran fel ‘Prospective’, sy’n golygu, yn ei geiriau ei hun, ‘has never come into force’40. Dwy flynedd ar bymtheg a phedair llywodraeth. Wedyn, o 16 Ionawr 2024, diddymwyd yr hen reol fod dinasyddion Prydeinig dramor yn disgyn oddi ar y gofrestr ar ôl pymtheg mlynedd, felly gall dinesydd aros arni nawr, a dal i roi, am oes41.

Mae adolygiad y llywodraeth ei hun o arian tramor mewn gwleidyddiaeth, y Rycroft Review, a osodwyd gerbron y Senedd ym mis Mawrth 2026, yn disgrifio’r patrwm heb enwi neb:

“wealthy individuals who have chosen to live abroad in order to have their wealth taxed abroad are nevertheless currently entitled to make unlimited donations to UK political parties. Despite choosing to minimise their contribution to the UK Exchequer, these individuals have the opportunity to make potentially game-changing donations into British politics.”42

Ac ar y risg, mae’n dweud bod y rhoddion hyn yn ‘pose an additional risk of foreign money leaching into British politics’, achos ‘tracing the source of funds offered by individuals living abroad is more complex than for domestic donations’42.

Pam mae arian tramor yn cael ei drin fel risg llygredd

Mae rheolau Cyngor Ewrop ar lygredd wrth ariannu pleidiau yn dweud wrth wladwriaethau am ‘specifically limit, prohibit or otherwise regulate donations from foreign donors’43. Mae’r rheolau hynny’n eistedd mewn offeryn y mae ei deitl cyfan yn ymwneud â llygredd. Mae tua 63% o wledydd yn gwahardd rhoddion tramor i bleidiau’n llwyr44. Mae International IDEA, sy’n tracio hyn, yn rhoi’r rheswm mewn brawddeg a allai fod wedi’i hysgrifennu am Reform:

“A party that receives a significant amount of its funds from overseas may be less reliant on generating funds at home, thus weakening the ties between it and the citizens it should represent.”44

Mae euogfarnau go iawn lle prynodd arian tramor ganlyniadau gwleidyddol. Yn yr UD, cafwyd Lev Parnas yn euog o ddefnyddio arian Rwsiad cyfoethog i wneud rhoddion anghyfreithlon45, a chafodd Imaad Zuberi 12 mlynedd am sianelu arian tramor i ymgyrchoedd46. Yma, mae cyn-arweinydd Reform yng Nghymru yn treulio deng mlynedd a hanner dan glo am lwgrwobrwyon a olrheiniwyd yn ôl i ffrind i Vladimir Putin, sy’n dod yn nes ymlaen.

Nawr yr ochr deg, achos mae’n bwysig. Dydy dim un o’r achosion hynny’n ymwneud â dinesydd Prydeinig dramor yn rhoi’n gyfreithlon i blaid. Mae cynghorwyr cyfreithiol Cyngor Ewrop ei hun yn dweud bod dinasyddion dramor ‘should not be restricted’ yn gyffredinol os gallan nhw bleidleisio gartref47, a barnodd y Rycroft Review fod gwaharddiad yn ‘overly heavy-handed’42. Ni chanfu chwaith unrhyw dystiolaeth fod etholiad 2024 wedi’i ystumio gan ymyrraeth dramor42. Mae gan alltudion gysylltiadau go iawn yma. Teulu, pensiynau, cartref maen nhw’n bwriadu dod yn ôl iddo.

Felly nid pwy sy’n rhoi yw’r broblem. Faint yw hi.

GwladGall dinasyddion dramor roi?Terfyn
Iwerddongallant€3,100 y flwyddyn i blaid48
Canadadinasyddion a phreswylwyr parhaolC$1,775 y flwyddyn49
Yr Unol Daleithiaugallantterfynau cyfraniadau ffederal50
Y Deyrnas Unedig, tan fis Mawrth 2026gallantdim

Mae pob democratiaeth gymharol sy’n gadael i’w dinasyddion dramor roi yn capio faint y gallan nhw ei roi. Tan eleni, wnaeth Prydain ddim. Un llais yw pleidlais o Bangkok, yr un fath â fy un i. Dydy £36 miliwn mewn diwrnod ddim yn llais. Cyllideb plaid yw e.

Pwy sy’n cyfrif fel Prydeiniwr, a phwy sy’n talu i benderfynu

Rho ddau hanner y post hwn ochr yn ochr. Mae Reform yn tynnu’r llinell ar bwy sy’n perthyn yma’n dynnach o hyd. Mae statws sefydlog yn mynd. Mae budd-daliadau’n dod yn rhai i ddinasyddion yn unig6. Pan ofynnodd pobl beth ddylai teulu sydd wedi setlo ei wneud, awgrymodd AS Reform y dylen nhw wneud cais am ddinasyddiaeth10. Aeth ei hymgeisydd yn isetholiad Gorton a Denton ymhellach: ‘It takes more than a piece of paper to make somebody “British”.’51

Wedyn edrych ar bwy sy’n talu am y blaid sy’n tynnu’r llinell honno. Dyn sydd wedi byw yng Ngwlad Thai ers deng mlynedd ar hugain ac sydd â chenedligrwydd Thai36. Dyn a roddodd o Hong Kong, ac wedyn symudodd yma pan ddaeth cap yn ei ffordd38. Eu pasbortau Prydeinig yw’r hyn sy’n gwneud yr arian yn gyfreithlon. Ar resymeg Reform ei hun, mae’n cymryd mwy na darn o bapur.

Mae’n rhaid i’r nyrs sydd wedi byw a thalu treth yma ers deng mlynedd brofi ei bod yn perthyn. Does dim rhaid i’r rhoddwr a adawodd ddeng mlynedd ar hugain yn ôl, cyn belled â bod y gwaith papur mewn trefn. Dw i ddim yn meddwl mai plaid i bobl Brydeinig yw honno. Dw i’n meddwl ei bod yn blaid sy’n penderfynu pwy sy’n cyfrif fel Prydeiniwr, ac sy’n cael ei thalu amdani gan bobl sydd ddim yn byw yma.

Beth Mae’r Rhoddwyr Yn Masnachu Ynddo

Mae’r ddau roddwr mawr yn dweud nad ydyn nhw eisiau dim byd yn ôl. Galwodd Harborne ei £36 miliwn yn ‘a philanthropic gift to our country’, a dywedodd ‘My competitive spirit inspired me to match it’52. Rhoddodd Farage hi’n fyrrach: ‘You know what Ben Delo and Christopher Harborne want? Nothing.’53

Dw i ddim yn mynd i ddweud wrthot ti beth mae neb eisiau. Fe osoda i allan beth maen nhw’n berchen arno, beth sydd wedi’i ganfod yn ei erbyn, a beth mae Reform wedi’i ddweud a’i wneud am yr union ddiwydiannau hynny. Gelli di gysylltu’r dotiau.

Christopher Harborne

Beth mae’n ei ddalBeth mae’r record yn ei ddangos
Tether, y stablecoin mwyaf12%, yn ôl ei gyfrif ei hun mewn achos difenwi yn yr UD54
QinetiQ, contractwr i’r Weinyddiaeth Amddiffyn14.98%, drwy gwmni yn Delaware55. Estynnodd y MoD ei gontract profi £1.5bn gyda QinetiQ ym mis Mai 202556
AML Global, brocer tanwydd jetfe yw ei unig berson â rheolaeth sylweddol57. Mae’r Guardian yn adrodd mwy na $140m o gontractau milwrol yr UD58
Rhoi gwleidyddol aralltua £1.79m i’r Ceidwadwyr33, a £1m i swyddfa breifat Boris Johnson59

Mae gan Tether, y cwmni, record ei hun. Cadwa hi ar wahân i Harborne, sy’n gyfranddaliwr lleiafrifol ac sydd heb ei gyhuddo o ddim byd yma.

  • Twrnai Cyffredinol Efrog Newydd: ‘Bitfinex and Tether recklessly and unlawfully covered-up massive financial losses.’ Talon nhw $18.5m heb gyfaddef camwedd60.
  • Dirwyodd rheoleiddiwr nwyddau’r UD Tether $41m a chanfod bod ganddo ddigon o gronfeydd y tu ôl i’w docynnau ‘for only 27.6% of the days’ mewn sampl 26 mis61.
  • Swyddfa Cyffuriau a Throsedd y Cenhedloedd Unedig: ‘USDT on the TRON blockchain has become a preferred choice for crypto money launderers in East and Southeast Asia.’62 Mae Tether yn anghytuno.
  • Pan dorrodd yr Asiantaeth Troseddu Genedlaethol rwydwaith gwyngalchu a brynodd fanc i helpu rhyfel Rwsia, adroddodd y Guardian mai Tether a gyhoeddodd y ‘vast majority’ o’r crypto a atafaelwyd, gan ychwanegu ‘there is no suggestion that Harborne himself is implicated’63.

Ateb ei gyfreithwyr yw bod beio buddsoddwr yn Tether am yr hyn mae defnyddwyr yn ei wneud gyda’i docynnau yn ‘akin to claiming the US Treasury is an accomplice in money laundering because it prints the US dollar’63. Mae hwnnw’n bwynt teg am Harborne. Dydy e fawr o ateb am Tether.

Ben Delo

Cyd-sefydlodd Delo BitMEX, cyfnewidfa crypto. Yn 2022 plediodd yn euog yn Efrog Newydd i ‘willfully failing to establish, implement, and maintain an anti-money laundering… program at BitMEX’, a thalodd ddirwy o $10m ‘representing pecuniary gain derived from the offense’64.

Mae ‘yn fwriadol’ yn golygu ei fod yn gwybod bod y ddyletswydd yno ac wedi dewis peidio â’i chyflawni. Geiriau Twrnai’r UD ei hun: ‘Arthur Hayes and Benjamin Delo built a company designed to flout those obligations; they willfully failed to implement and maintain even basic anti-money laundering policies.’ Dyfarniad yr Adran Gyfiawnder ar y canlyniad: ‘As a result of its willful failure to implement AML and KYC programs, BitMEX was in effect a money laundering platform.’64 Ffeiliodd ddim un adroddiad gweithgarwch amheus rhwng 2014 a 2020, gan gynnwys ar ôl iddo gael gwybod yn 2018 fod arian wedi’i hacio yn mynd drwyddo64. Cafodd BitMEX ei hun ddirwy o $100m yn ddiweddarach65.

Nid euogfarn am wyngalchu yw’r ple, a chafodd e ddim ei gyhuddo o wyngalchu arian neb ei hun. Ym mis Mawrth 2025 rhoddodd Donald Trump bardwn iddo66. Mae Delo nawr yn ei alw’n ‘a regulatory failing that isn’t even a crime in the UK’67.

Beth mae Reform wedi’i ddweud a’i wneud am eu diwydiannau

Buddiant y rhoddwyrSafbwynt Reform, yn ei geiriau neu ei gweithredoedd ei hun
Stablecoins, y gallai punt ddigidol gan y wladwriaeth eu tanseiliolobïodd Farage Lywodraethwr Banc Lloegr i ollwng ‘Britcoin’, a dywedodd ei fod yn ‘prepared to go to prison’ i’w stopio68
TetherFarage ar LBC: mae Tether ‘is about to be valued as a $500 billion company’, a dylai Prydain ei ‘embrace’69
Y diwydiant cryptoFarage, i gynulleidfa crypto: ‘When it comes to your industry… then I am your champion.’69
Arian crypto mewn gwleidyddiaeth‘We are the first political party in Britain who can accept donations in bitcoin and other cryptocurrencies.’70
Treth cryptoaddewid i dorri treth enillion cyfalaf ar crypto o 24% i 10%, a chronfa bitcoin ym Manc Lloegr70
Y cap ar roddwyr tramor a’r gwaharddiad ar roddion cryptoTice: byddai Reform yn ‘overturn it’71
Amddiffyn‘incentives and tax breaks to boost the UK defence industry’58

Mae Reform yn dweud bod Harborne ‘had not discussed defence spending, defence policy or foreign policy’ gyda’r blaid58. Mae ei gyfreithwyr yn dweud bod ei fuddiannau busnes yn ‘unconnected in any way whatsoever with his political affiliations’58. Does gen i ddim tystiolaeth i’r gwrthwyneb a dw i ddim yn honni dim. Dw i’n pwyntio at y tabl.

Y Rhodd £5 Miliwn

Ar 5 Ebrill 2024, yn ôl cyfreithwyr Harborne ei hun, rhoddodd e £5 miliwn i Nigel Farage yn bersonol72. Wythnosau’n ddiweddarach gwrthdroodd Farage ei benderfyniad i beidio â sefyll yn yr etholiad cyffredinol3. Chafodd y rhodd ddim ei datgan. Datgelodd y Guardian hi ym mis Ebrill 2026.

Daeth ei esboniadau mewn cyfres:

PrydBeth ddywedodd Farage oedd y £5m
Ebrill 2026, i’r Telegrapharian ar gyfer ei ddiogelwch personol3
Mai 2026, i’r Sunwedi’i roi ar sail ‘unconditional basis’, ‘a reward for campaigning for Brexit for 27 years’73
Gorffennaf 2026rhywbeth y gallai ei ‘spend on Ferraris’74
Awst 2026‘If I’ve made one sin, it’s that I haven’t filled in a piece of paper. I’ve broken no law.’75

Agorodd y Comisiynydd Safonau ymchwiliad ar 13 Mai 2026 am ‘Failure to register an interest’76. Ar 7 Gorffennaf ymddiswyddodd Farage o’i sedd i orfodi isetholiad. Cafodd yr ymchwiliad ei oedi, wedyn ei ailagor ar 14 Awst, y diwrnod y cyhoeddwyd ei ailethol75. Mae cwynion hefyd wedi’u gwneud am George Cottrell, ffrind Farage a thwyllwr a gafwyd yn euog, y datgelodd y Sunday Times ei fod wedi talu am waith cyfryngau cymdeithasol, llety a diogelwch cyn etholiad 2024. Dydy’r Comisiynydd ddim wedi cadarnhau a yw’r taliadau hynny bellach yn rhan o’r ymchwiliad77. Galwodd Jenrick y broses yn ‘a bit of a kangaroo court. It’s a stitch up.’78

Does dim canfyddiad eto. Mae Farage yn dweud nad oedd angen datganiad, a gallai fod yn iawn yn y pen draw. Ond darllena’i esboniadau i lawr y tabl yna eto. Diogelwch, wedyn gwobr, wedyn Ferraris. Daeth pob un allan dim ond pan oedd yr un olaf yn cael ei dynnu’n ddarnau.

Y Rhoddwyr Nad Oes Neb Yn Eu Gwirio

Mae’r gyfraith yn gofyn un cwestiwn i gwmni sy’n rhoi: ydy e wedi’i gofrestru yma ac yn cynnal busnes yma? Dydy hi ddim yn gofyn o ble daeth yr arian, a all y cwmni ei fforddio, na phwy sydd y tu ôl iddo mewn gwirionedd. Mae dau roddwr yn dangos beth sy’n pasio.

Ymddiriedolaeth $10 biliwn, cwmni dylunio ac Iran

Biliwnydd Prydeinig a aned yn Iran yw Sasan Ghandehari, yr adroddir ei fod yn breswylydd treth yn y Swistir ac yn symud ei breswylfa i’r DU er mwyn gallu rhoi. Ei addewid i Reform: ‘one or two million, it’s going to be more’, a ‘maybe number two, number three. It’s going to be regular payments.’79 Talodd ymddiriedolaeth HP Trust ei deulu, y mae’n ei phrisio ar tua $10 biliwn, £50,482.16 am achrediad Farage yn Davos ym mis Ionawr 202680, y daith pan addawodd Farage ‘fight the globalists’81.

Wedyn mae’r cwmni.

Interior Architecture Landscape Ltd
Beth roddodd i Reform£200,000 mewn saith rhodd, Mehefin i Awst 202582
Beth mae Companies House yn ei ddangoscwmni pensaernïaeth tirwedd; wedi’i reoli ers 2021 gan John Richard Simpson; cyn hynny, o Ragfyr 2020 i Fai 2021, gan Richard Darby83
Beth ganfu’r FT a’r Guardianyr FT: roedd Darby wedi gweithio i HP Trust, ac roedd y cwmni mewn dyled heb dystiolaeth o gleientiaid; y Guardian: roedd HMRC wedi cyflwyno deiseb dirwyn i ben yn ei erbyn84
Beth ganfu’r Guardianroedd Simpson wedi cymryd Orico General Trading drosodd, cwmni yn Dubai oedd yn eiddo i HP Trust ac a oedd yn cludo offer telathrebu i Iran85
Beth maen nhw’n ei ddweudcyfreithiwr Ghandehari: roedd y teulu’n gleientiaid i’r cwmni ond ‘not responsible for its donations’. Y cwmni: mae Simpson yn ‘exercises genuine control over the company’s affairs’ a daeth y rhoddion o fusnes Prydeinig cyfreithlon8485

A’r prosiect a gyflenwodd Orico. Yn ôl dyfarniad cyflafareddu Ffrengig yr adroddodd y Guardian arno, roedd Ori Group, rhan o HP Trust, yn dal 49% o fenter ffibr optig yn Iran rhwng 2013 a 2016. Roedd y 51% arall yn perthyn i Astan Quds Razavi, y sefydliad crefyddol y gosododd yr UD sancsiynau arno yn 2021 am reoli ‘major parts’ o economi Iran er budd y goruchaf arweinydd ar y pryd85. Mae cyfreithwyr Ghandehari yn dweud bod y prosiect wedi’i gymeradwyo gan awdurdodau Ffrainc ac America a’i fod i fod i ehangu mynediad at wybodaeth, iddo ddod i ben gydag asedau ei deulu yn Iran wedi’u hatafaelu, a’i fod heb fod yn Iran ers deng mlynedd ar hugain. Daeth y sancsiynau bum mlynedd ar ôl i’r fenter ddod i ben, a does dim yn dangos bod dim o’r arian a roddwyd i Reform wedi dod o Iran.

Felly wna i ddim dweud iddo wneud. Yr hyn a ddyweda i yw hyn. Mae Farage yn cymryd llinell galed ar Tehran. Talwyd am ei bàs Davos gan ymddiriedolaeth oedd mewn busnes gyda sefydliad y goruchaf arweinydd, a chyrhaeddodd £200,000 ei blaid gan gwmni y dirwynodd ei berchennog gwmni cyflenwi’r ymddiriedolaeth honno yn Dubai i ben. Mae AS Llafur wedi gofyn i Companies House edrych ar bwy sy’n berchen arno mewn gwirionedd84. Mae Reform eisiau i bapurau pob mewnfudwr gael eu gwirio. Alla i ddim dod o hyd i unrhyw ddatganiad cyhoeddus gan Reform ar beth wiriodd hi am yr arian hwn.

Cwmnïau ar y dibyn

Canfu Byline Times o leiaf saith cwmni a roddodd £485,000 rhyngddyn nhw i Reform tra’n wynebu cael eu dileu o’r gofrestr, eu diddymu neu drafferthion ariannol amlwg86. FK Building yw’r cliriaf, achos mae ei ffeilio ei hun yn adrodd y stori:

DyddiadFK Building Ltd
26 Awst 2025Companies House yn cyhoeddi hysbysiad i’w ddileu o’r gofrestr87
6 Hydref 2025cyfrifon hwyr wedi’u ffeilio, yn dangos rhwymedigaethau net o £290,54387
7 Hydref 2025y dileu wedi’i atal87
8 Hydref 2025yn rhoi £100,000 i Reform88
Chwefror 2026y chwaer-gwmnïau FK Group, FK Construction ac FK Facades yn mynd i ddwylo gweinyddwyr mewn dyled o fwy na £19 miliwn; 54 o’r swyddi’n symud i Keenan Holdings, sy’n eiddo i Deborah Keenan, yr adroddir mai hi yw merch y sylfaenydd86899091
6 Gorffennaf 2026FK Building yn mynd i ddiddymiad; mae datganiad ei gyfarwyddwyr eu hunain yn dangos diffyg o £3.1 miliwn, gyda £409,647 yn ddyledus i HMRC92
16 Hydref 2026FK Resolv, busnes diogelwch adeiladau ac adfer y grŵp, yn pasio o FK Group i FKR Group Ltd, cwmni a ffurfiwyd ar 25 Mehefin 2026 ac sy’n eiddo i gyfarwyddwr FK Building, Francis Anthony Keenan9394

Roedd y rhodd yn gyfreithlon. Mae’r Comisiwn Etholiadol yn dweud bod y rhoddion ‘are not the subject of an investigation’ ac mae wedi gofyn am reol fod rhaid i gwmni sy’n rhoi fod yn gwneud elw mewn gwirionedd86. Mae symud staff ac is-gwmni i gwmni teuluol ar ôl gweinyddiaeth yn gyfreithlon, ac mae’n rhaid i’r gweinyddwyr roi cyfrif amdano i’r credydwyr. Ond edrych lle gorffennodd popeth. Nes i’r rheol newid, gall cwmni sy’n methu talu’r dyn treth dalu Reform o hyd. Mae gan y credydwyr, HMRC yn eu plith, y cwmnïau gwag a thwll o £3.1 miliwn. Mae gan y Keenans y staff a’r busnes adfer. Mae gan Reform y £100,000.

Y Proffil Sy’n Talu

Dyma lle mae’n rhaid i mi fod yn onest â ti, achos dydy’r stori amlwg ddim cweit yr un wir.

Es i chwilio am y blaid yn talu ei phobl uchaf, ac mae’r ffeilio’n dangos nowt o’r fath. Mae Farage wedi’i gofrestru fel ‘Unpaid Leader’4. Benthycodd Tice tua £1 miliwn i’r blaid heb log a throi £613,000 ohono’n rhoddion3395. Roedd gan y blaid warged o £7.66 miliwn yn 202528. Does dim arian aelodaeth i’w weld yn gadael am boced neb.

Mae’r arian yn yr hyn mae’r proffil yn ei ennill y tu allan i’r blaid. Cofrestr buddiannau Farage ei hun496:

Pwy dalodd FarageAmSwm
GB Newscyflwyno, 2025tua £330,000 i £370,000
Direct Bullion‘brand ambassador’, 4 awr£135,000
Direct Bullion‘up to four hours’ y mis am dri mis, Mai 2026£270,000
Cameofideos personol, 2025£62,868
Blockworks, cwmni cyfryngau crypto2 awr£30,000
Club for Growth, Washingtonaraith, a thaith £9,466 i Palm Beach£27,857

Mae Direct Bullion wedi talu £685,500 iddo ers Rhagfyr 2024, a chanfu Byline Times fod marchnata’r cwmni aur yn cysylltu llywodraeth Reform ag aflonyddwch ac yn annog gwylwyr i brynu aur97. Mae ei dâl GB News yn mynd i’w gwmni ei hun, Thorn In The Side Ltd, ac mae’r Guardian yn nodi bod hynny’n ‘not illegal’98. Mae gan y cwmni hwnnw £3.1 miliwn o asedau net ac mae’n talu £10,000 y flwyddyn i Farage am rentu ei stiwdio ei hun iddo99.

Canfu’r Comisiynydd Safonau iddo dorri cod yr ASau 17 gwaith drwy gofrestru £384,000 o hyn yn hwyr, a derbyniodd ei fod yn ‘inadvertent because of staffing and other administrative issues’100.

Mae peth o arian y blaid wedi mynd i bobl sy’n agos ati. Mae ffurflenni gwariant y blaid ei hun yn dangos £440,571 wedi’i dalu i bum cwmni sy’n cael eu rhedeg gan bobl fewnol a chydweithwyr. Aeth £202,124 i Oak Hall Studios, sy’n cael ei redeg gan David Bull, a ddaeth yn gadeirydd y blaid yn ddiweddarach. Talwyd £125,672 i Jupiter Visual Communications, a roddodd £50,000 yn ôl yn ddiweddarach101102. Does neb wedi dangos na chafodd unrhyw ran o’r gwaith hwnnw ei wneud na’i fod wedi’i orbrisio, a dw i ddim yn dweud ei fod.

Felly ‘buwch arian’ yw’r darlun anghywir. Llwyfan yw’r un iawn. Y blaid yw’r hyn sy’n gwneud Nigel Farage yn werth £135,000 am bedair awr.

Crypto: Wedi’i Dalu I Hyrwyddo, Pleidleiswyr Sy’n Talu’r Pris

Nid un tro oedd ffi Blockworks uchod. Dyma’r fasnach crypto o gwmpas Reform, o gofrestr Farage ei hun, y llysoedd a phapurau’r blaid ei hun:

BethY recordY berthynas â Reform
BTC Inctalodd £7,410 i Farage am tua 11 awr, Medi 2025103yn rhedeg y gynhadledd Bitcoin lle lansiodd Reform ei bil crypto104
Blockworkstalodd £30,000 i Farage am 2 awr, Hydref 2025105cwmni cyfryngau crypto yn talu arweinydd y blaid
Zebu Grouptalodd £20,000 i Farage am 2 awr ar 22 Hydref 2025106yr un diwrnod ag y dywedodd wrth Reuters ‘not that I’m aware of’ pan ofynnwyd a yw busnesau crypto’n ariannu Reform107
Stack BTC plccwmni sy’n dal bitcoin; mae cwmni Farage yn berchen ar tua 6.3% ohono, wedi’i brynu am 5c a 10c y cyfranddaliad108109arweinydd y blaid yn gyfranddaliwr: ‘I have long been one of the UK’s few political advocates for Bitcoin’
‘Farage coin’, ‘NIG Finance’, ‘Stonks Finance’, ‘Trump Mania’memecoins wedi’u hyrwyddo gyda’i glipiau Cameo â thâl, o £72 y clip; collodd pob un y gallai’r Guardian ei brisio werth wedyn110ardystiadau â thâl arweinydd y blaid
Tocyn CEL CelsiusCameo £133 yn dweud wrth ei wneuthurwyr am ‘fight’ drosto110. Ar wahân, carcharwyd sylfaenydd Celsius am 12 mlynedd am dwyll, ac roedd pris CEL wedi’i gynnal ‘at times’ gyda ‘customer deposits’111ardystiad â thâl arweinydd y blaid
Tethermae’r Cenhedloedd Unedig yn rhoi US$37 biliwn o golledion sgamiau yn Nwyrain a De-ddwyrain Asia mewn marchnad mae’n dweud sy’n rhedeg ar stablecoins; mae Tether yn dweud ei fod wedi rhewi mwy na $5 biliwn ac yn gweithio gyda 340 o asiantaethau gorfodi11211312% yn eiddo i roddwr mwyaf Reform
Bil crypto Reformwedi’i lansio yn y gynhadledd Bitcoin, wedyn wedi’i dynnu oddi ar wefan y blaid ar 30 Mai 2026104polisi’r blaid ei hun, wedi’i dynnu’n ôl heb esboniad
Rhoddion cryptomae adolygiad y llywodraeth yn rhybuddio y gallai crypto ‘channel foreign money into the political system’; mae’r Comisiwn Etholiadol yn dweud ‘Reform has not shared any crypto wallet address with us’114115y blaid wedi’i sefydlu i’w cymryd

Mae llefarydd Farage yn dweud bod yr hyn mae pobl yn ei wneud gyda chlip Cameo wedyn ‘is clearly outside Mr Farage’s knowledge or control’110, a chafodd pob ffi uchod ei datgan. Dydy Reform ddim wedi adrodd unrhyw roddion crypto, a daeth y rhoddion mawr gan Harborne a Delo mewn arian parod. Does neb wedi canfod bod Farage wedi torri rheol.

Nawr edrych pwy sy’n talu. Collodd pobl yn y wlad hon £879.8 miliwn i dwyll buddsoddi yn 2025, £25,612 yr un ar gyfartaledd, ‘often representing pension savings’. Y rhai dros 60 yw’r rhai mwyaf tebygol o’i adrodd116. Yn 2024 crypto oedd yr ased mewn 66 y cant o adroddiadau, a phobl rhwng 55 a 64 oed a gollodd fwyaf117. Mae cyngor yr FCA ei hun ar crypto yn un llinell o hyd: ‘you should be prepared to lose all your money’118.

Felly mae arweinydd plaid sy’n dweud ei bod yn siarad dros y pensiynwr yn cael ei dalu gan gwmnïau crypto, yn dal cyfranddaliadau mewn cwmni bitcoin, ac yn gwerthu clipiau am ddarnau arian a aeth i lawr, tra mai’r bobl sy’n colli eu pensiynau i crypto yw’r union grŵp oedran mae’n honni ei fod yn sefyll drosto. Does dim rhaid iddo fod wedi sgamio neb i hynny ddrewi. Does ond rhaid iddo ddal ati i’w werthu.

Tice: Eiddo, Treth A Chwmni £28,864 A Roddodd £500,000

Richard Tice yw dirprwy arweinydd Reform ac AS Boston a Skegness. Cyn gwleidyddiaeth rhedodd gwmnïau eiddo: cyd-brif weithredwr Sunley Group y teulu am 14 blynedd, wedyn prif weithredwr CLS Holdings o 2010 i 2014119. Ar ôl hynny daeth ei fusnes eiddo ei hun, Quidnet.

Gwnaeth Quidnet REIT, sydd dan ei reolaeth, golled cyn treth o £690,000 yn 2025 gyda’i adeiladau 52% wedi’u gosod a £13.4 miliwn o ddyled banc, ac eto talodd £359,501 mewn difidendau y flwyddyn honno a’r un swm eto ym mis Ionawr 2026120. Mae’n cymryd ffi chwarterol ganddo fel AS121.

Ar dreth, mae wedi dweud wrthon ni’n union lle mae’n sefyll:

“How many friends of yours would voluntarily choose to pay more tax than they are legally obliged to do?… Don’t morally or voluntarily give more tax to incompetent, wasteful hard-left, socialist governments.”122

Dyna oedd ei ateb i adroddiadau fod ei gwmnïau wedi osgoi bron i £600,000 o dreth gorfforaeth drwy strwythur y REIT. Dywedodd ail adroddiad na chafodd tua £91,000 ei ddal yn ôl ar ddifidendau a dalwyd iddo fe a’i ymddiriedolaeth yn Jersey. Galwodd Tice hynny’n ‘technicality’ a dywedodd fod HMRC wedi cael y swm cywir at ei gilydd123. Does dim canfyddiad gan HMRC yn ei erbyn, ac mae’n dweud bod yr holl dreth wedi’i thalu.

Y cwmni a roddodd hanner miliwn

Britain Means Business Ltd, Leave Means Leave gynt, sydd â Tice yn unig gyfarwyddwr a rheolwr arno124. Ym mis Mehefin 2024 rhoddodd £500,000 i Reform mewn un wythnos33. Mae ei gyfrifon ffeiliedig ei hun yn rhoi ei asedau net ar £28,864 ar ddiwedd 2023 a £10,479 ar ddiwedd 2024, gydag un gweithiwr124.

Britain Means BusinessFfigur
Wedi’i roi i Reform, 9 ac 11 Mehefin 2024£500,000
Asedau net, diwedd 2023£28,864
Asedau net, diwedd 2024£10,479
Wedi’i roi i Reform yn gynharach fel Leave Means Leave, Mawrth 2020£990,000

Ga i ofyn o ble cafodd cwmni gwerth £28,864 ar ddiwedd 2023 £500,000 chwe mis yn ddiweddarach? Dydy ei gyfrifon ddim yn dweud. Cyfeiriodd y Comisiwn Etholiadol y rhoddion at yr Heddlu Metropolitan ym mis Chwefror 2025, ac mae’r Met yn ymchwilio i droseddau posibl o dan adran 61 o’r Political Parties, Elections and Referendums Act, sy’n ymdrin ag osgoi’r rheolau ar bwy gaiff roi. Mae dau berson wedi’u cyfweld dan rybudd a does neb wedi’i arestio125. Mae’r adroddiadau’n dweud bod rhoddwr, Fiona Cottrell, wedi rhoi £1 miliwn i Britain Means Business y mis Mehefin hwnnw ac aeth hanner ohono ymlaen i Reform125. Mae Byline Times yn gofyn beth ddigwyddodd i’r gweddill95. Ateb Tice: ‘as far as I’m concerned, she’s a permissible donor and that’s the end of it.’126

Galwodd Tice yr ymchwiliad yn ‘a politically motivated smear campaign’127. Roedd wedi bod yn rhedeg ers 17 mis pan ddywedodd e hynny.

Y cwmni mae’n ei gadw

PwyWedi’i rannu gyda TiceBeth mae’r record yn ei ddangos
Arron Bankscyd-sefydlodd Leave.EU; eisteddodd Tice ar ei fwrdd 2016 i 2017128cafodd Leave.EU ddirwy gan y Comisiwn Etholiadol, wedi’i thorri i £66,000 ar apêl. Dydy dim canfyddiad yn enwi Tice129
George Cottrelldim cwmni ar y cydtalodd fenthyciad o £78,100 i mewn i gwmni Tice, Tisun Investments, ym mis Rhagfyr 2024. Gwrthododd y Comisiynydd Safonau ymchwilio130
Fiona Cottrelldim cwmni ar y cydrhoddodd £750,000 i Reform mewn tair rhodd33
Nicholas Tribe, Anthony Yiannakis, John Purcelltri neu bedwar o’i gwmnïau eiddo yr un131dim rhoddion a dim record reoleiddiol. Dim ond bwrdd ar y cyd yw bwrdd ar y cyd

Mae e hefyd dan ymchwiliad ei hun. Mae rhestr y Comisiynydd Safonau yn dangos ‘Richard Tice MP (opened 20 August 2026) Rule 13 Disclosing details in relation to an investigation’76, ar ôl iddo fynd yn gyhoeddus ar X am gŵyn gynharach a galw’r grŵp y tu ôl iddi yn ‘anti semitic anti Israel lobby group’132. Dim canlyniad eto.

Jenrick: Allan O Fusnes, I Mewn I Swydd

Ym mis Awst 2024 dywedodd Robert Jenrick: ‘I want to put Reform out of business. I want to make them redundant.’22 Ym mis Ebrill 2025: ‘I want to send Nigel Farage back to retirement.’133

Ar 15 Ionawr 2026 diswyddodd Kemi Badenoch ef o’r cabinet cysgodol am yr hyn a alwodd yn ‘irrefutable evidence that he was plotting’ i newid ochr134. Ymunodd â Reform yr un diwrnod, dywedodd ‘I want Nigel to be prime minister’, a gwrthododd ymddiswyddo ac ymladd isetholiad yn Newark135. Fis yn ddiweddarach enwodd Reform ef fel ei ddewis ar gyfer canghellor23.

Bryd hynnyNawr
‘put Reform out of business’22dewis Reform ar gyfer canghellor23
‘send Nigel Farage back to retirement’133‘I want Nigel to be prime minister’135
gweinidog yng nghabinet y Ceidwadwyr‘the two main parties are rotten… They both broke Britain’136

Naw mis. Dyna faint barodd ‘out of business’.

Westferry

Ym mis Ionawr 2020, fel Ysgrifennydd Tai, cymeradwyodd Jenrick gynllun Westferry Printworks Richard Desmond yn nwyrain Llundain. Cofnododd ei swyddogion ei hun yr amseru: ‘SoS is/was insistent that decision issued this week ie tomorrow - as next week the viability of the scheme is impacted by a change in the London CIL regime.’137 Byddai’r newid i’r ardoll wedi costio tua £40 miliwn i’r cynllun138. Rhoddodd Desmond £12,000 i’r Ceidwadwyr bythefnos ar ôl y gymeradwyaeth139. Roedd y ddau wedi eistedd gyda’i gilydd mewn cinio codi arian, lle, yng ngeiriau Jenrick i Dŷ’r Cyffredin, ‘did bring out his iPhone and show me some images of the development’137.

Pan aeth i’r llys, cyfaddefodd Jenrick fod y penderfyniad yn ‘unlawful by reason of apparent bias’ a chafodd ei ddiddymu139. Dywedodd: ‘We don’t believe there was any bias.’140 Ni wnaed unrhyw ganfyddiad o dan god y gweinidogion erioed, ac roedd y Prif Weinidog yn ystyried y mater ar ben137. Dyna’r cofnod: cyfaddefiad o duedd ymddangosiadol, a dim canfyddiad o duedd go iawn.

Ers Hynny

  • Cyrhaeddodd atgyfeiriad gan y Comisiwn Etholiadol ynghylch £37,500 a roddwyd i’w ymgyrch am arweinyddiaeth y Ceidwadwyr yn 2024, honedig o ffynhonnell dramor, y Met ar 6 Ionawr 2026, naw diwrnod cyn iddo newid ochr. Mae’r Met yn ymchwilio. Mae Jenrick yn galw’r stori’n ‘entirely false’, gwaith ‘an establishment determined to stop Reform’141. Does neb wedi’i gyhuddo.
  • Dywedodd wrth ginio, am Handsworth yn Birmingham: ‘I didn’t see another white face. That’s not the kind of country I want to live in’142.
  • Yng nghynhadledd Reform ym mis Medi 2026 cafodd protestwraig ei llusgo allan gerfydd ei gwallt a’i tharo. Jenrick: ‘Oh boohoo… come on, get a life.’143 Wedyn: ‘He should be given a medal for what he did.’144
  • Fel gweinidog mewnfudo dywedodd wrth Dŷ’r Cyffredin fod 71% o droseddwyr tramor yn y ddalfa yn honni eu bod yn gaethweision modern. Dywedodd pennaeth Awdurdod Ystadegau’r DU fod ffigurau’r Swyddfa Gartref ei hun yn dangos tua un rhan o bump145.

Farage Ym Mrwsel

Treuliodd Farage ugain mlynedd fel ASE, o 1999 i 2020, mewn Senedd yr oedd am i Brydain ei gadael. Roedd yn glir beth oedd yn ei dalu. Yn 2009, pan ofynnwyd iddo faint roedd wedi’i gael mewn treuliau a lwfansau ers 1999: ‘It is a vast sum… I don’t know what the total amount is but - oh lor - it must be pushing £2 million.’146 Talodd ei wraig o’i lwfansau146.

Y cofnodFfynhonnell
€40,000 wedi’u tynnu o’i gyflog o fis Ionawr 2018, arian a dalwyd i Christopher Adams fel ei gynorthwyydd tra oedd Adams yn swyddog enwebu cenedlaethol UKIP, sy’n ‘cannot be proved by Farage’ffynhonnell yn y Senedd, y Guardian147
Cymerodd ran mewn 37% o bleidleisiau a daeth yn 748fed o 751 ASEVoteWatch, y Guardian147
Dwy flynedd o swyddfa gan Rock Services, cwmni Arron Banks, wedi’i ddatgan ar 1 Gorffennaf 2019, ar ôl iddo ddod i ben a chwe wythnos ar ôl i ymchwiliad i gefnogaeth Banks agorei ddatganiadau ei hun148
Car gyda gyrrwr, rhent ar dŷ £4.4m yn Chelsea a theithiau i’r UDA, hyd at £450,000 gan Banks yn ôl adroddiadau, heb eu datgan erioedanfonebau Channel 4, yr Independent149
Ei unig achos yn llys yr UE, yn erbyn cosb 10 diwrnod am alw llywydd y Cyngor yn ‘damp rag’, wedi’i daflu allan fel ‘manifestly inadmissible’ gyda chostau yn ei erbyny Llys Cyffredinol150

Bob tro, galwodd ei ochr ef yn erledigaeth. Ar yr €40,000 dywedodd ei grŵp fod yna ‘a vindictive campaign by the European parliament of selective persecution of Eurosceptic MEPs’147. Farage ar gefnogaeth Banks: ‘it’s a purely private matter’151. Ni heriodd yr €40,000 yn y llys erioed. Cafodd yr arian ei adennill.

Chwarae teg, serch hynny, enillodd un o’r cwynion hynny. Yn 2016 mynnodd y Senedd fod plaid Ewropeaidd ADDE, dan reolaeth UKIP, yn ad-dalu €172,654.92. Yn 2019 diddymodd Llys Cyffredinol yr UE y penderfyniad hwnnw, oherwydd bod aelod o’r panel a’i gwnaeth wedi cyhuddo UKIP yn gyhoeddus o ‘fraudulent manipulation’ ymlaen llaw, a chanfu’r llys fod ei ddiduedd-dra wedi’i ‘seriously compromised’152. Ar yr un yna, cafodd ‘vindictive’ ei gadarnhau. Derbyniodd sefydliad y blaid, IDDE, fod €33,863.50 yn anghymwys, a chollodd ei achos llys ei hun, ar ôl i’r Senedd gyfeirio ‘serious allegations regarding the establishment of a system whereby donations were received in exchange for the award of contracts’ at swyddfa gwrth-dwyll yr UE153. Dydy casgliad y swyddfa gwrth-dwyll ddim wedi’i gyhoeddi.

Putin, Trump Ac Arweinydd A Lwgrwobrwywyd

Arweiniodd Nathan Gill Reform yng Nghymru o fis Mawrth 2021. Ym mis Tachwedd 2025 cafodd ei garcharu am ddeng mlynedd a hanner ar ôl pledio’n euog i wyth cyhuddiad o lwgrwobrwyo. Canfu’r barnwr mai ‘The architect of these bribes was Oleg Voloshyn, a former pro-Russian Ukrainian MP’, ac mai Viktor Medvedchuk, ‘a close friend of Vladimir Putin’, oedd ‘the ultimate source of the requests and the money you received’154. Roedd y troseddau yn 2018 a 2019, tra oedd yn ASE i’r Brexit Party. Ni wnaeth y llys unrhyw ganfyddiad am Reform, a galwodd Reform ei ymddygiad yn ‘reprehensible, treasonous and unforgivable’155. Galwodd Farage ef yn ‘bad apple’25.

Mae geiriau Farage ei hun am Putin wedi symud gyda’r tywydd:

PrydFarage ar Putin
2014yr arweinydd byd yr oedd yn ei edmygu fwyaf: ‘As an operator, but not as a human being, I would say Putin.’24
Mehefin 2024‘We provoked this war. It’s – you know, of course it’s [Putin’s] fault, he’s used what we’ve done as an excuse.’156
Hydref 2025‘Obviously, Putin is a very bad dude’25

Ar Trump mae’r cofnod yn fwy cyson. Mae Farage wedi siarad mewn pymtheg digwyddiad sy’n gysylltiedig â Trump ers etholiad 2024 yn ôl cyfrif DeSmog, gan gynnwys confensiwn y Gweriniaethwyr a CPAC157. Rhoddodd dystiolaeth i Gyngres yr UDA ym mis Medi 2025158 a phostiodd o’r Swyddfa Hirgron: ‘It’s good to be back in the Oval Office.’159 Mae ei gofrestr yn dangos ffioedd a theithio gan gyrff ceidwadol yn yr UDA fel Club for Growth a Hillsdale College4. Mae gan Delo, y rhoddwr, bardwn gan Trump66.

Yr hyn nad yw’r cofnod yn ei ddangos yw arian o’r UDA yn y blaid. Does dim rhodd gan lywodraeth yr UDA na rhodd sy’n gysylltiedig â Trump ar y gofrestr, mae DeSmog ei hun yn dweud bod ‘no suggestion’ o gyllid uniongyrchol, ac ni roddodd Elon Musk, ar ôl misoedd o siarad, ddim byd, ac yna dywedodd wrth y byd ‘Farage doesn’t have what it takes’160. Mae ymchwiliad heddlu byw i ymgais honedig i ddod ag arian Americanaidd i mewn, ac mae hwnnw’n dod yn nes ymlaen.

Pwy Arall Sydd Yn Yr Ystafell

Dydy arian y rhoddwyr ddim yn mynd i’r blaid yn unig. Mae’n talu am sedd yr arweinydd wrth fyrddau pobl eraill. Dyma’r teithiau ar y cofnod swyddogol, a phwy dalodd amdanynt:

TaithPwy daloddGwerthCofnod
Farage i ail urddo Trump, Ionawr 2025Christopher Harborne£27,616.76y Comisiwn Etholiadol161
Farage a dau aelod o staff i’r UDA, Tachwedd 2025, ‘speaking engagement and charity event’, yn Mar-a-Lago yn ôl adroddiadauBassim Haidar, un o roddwyr Reform£54,921.02cofrestr Farage162, DeSmog163
Farage i’r Emiradau Arabaidd Unedig, Rhagfyr 2025, ‘to attend the F1 and for meetings’Llywodraeth Abu Dhabi ac Abu Dhabi F1£10,000cofrestr Farage164
Tice i Israel, Medi 2025, ‘meetings with President and Foreign Minister’RFOI Ltd£6,250 am ddaucofrestr Tice165
Dirprwyaeth Reform i Israel, Tachwedd 2025, gan gynnwys cadeirydd y blaid, aelod o’r bwrdd a phennaeth staff TiceGweinyddiaeth Materion Tramor Israel£4,861.27 y pencofrestr Cynulliad Llundain166, Lancashire Lead167, Novara168

Dyna Washington, Palm Beach, Abu Dhabi ac Israel, i gyd o fewn deuddeg mis, a dim un ohonynt wedi’i dalu gan y bobl y mae Reform yn dweud ei bod yn siarad drostynt.

Yr Ystafell Americanaidd

Dydy’r cysylltiadau â MAGA ddim yn gorffen gyda dyddiadur siarad Farage. Paul Marshall a Legatum, perchnogion GB News, hefyd a sefydlodd ac sy’n cefnogi’r Alliance for Responsible Citizenship. Roedd Farage yn brif siaradwr yn ei chynhadledd yn Llundain ym mis Chwefror 2025, ochr yn ochr â Llefarydd Tŷ’r Cynrychiolwyr yr UDA Mike Johnson, Ysgrifennydd Ynni Trump Chris Wright a Vivek Ramaswamy, gyda Peter Thiel wedi ymuno drwy fideo yn ôl adroddiadau169. Mae rhestr rhoddwyr a gafwyd gan DeSmog yn cynnwys Ben Delo, nesaf at roddwyr Trump Ken Griffin ac Anthony Pratt170.

Ac mae Tether, y mae 12% ohono’n eiddo i roddwr mwyaf Reform, wedi’i glymu wrth lywodraeth Trump. Negododd Cantor Fitzgerald, a oedd yn cael ei redeg gan Howard Lutnick, Ysgrifennydd Masnach Trump erbyn hyn, pan gytunwyd ar y fargen, gyfran o tua 5%171, ac mae cangen Americanaidd newydd Tether yn cael ei rhedeg gan Bo Hines, a ddaeth o gyngor crypto Trump ei hun172. Cysylltiadau’r cwmni yw’r rheini, nid rhai Harborne ei hun. Ond ei gwmni ef ydyw.

Ystafell Israel

Talwyd am daith Tice gan RFOI Ltd, Reform Friends of Israel. Cwmni preifat cyfyngedig ydyw, a sefydlwyd ym mis Mehefin 2025 ac sydd wedi’i gofrestru fel busnes cysylltiadau cyhoeddus173.

RFOI Ltd ar Dŷ’r Cwmnïau
Cyfarwyddwr a pherson â rheolaeth sylweddol, 16 Mehefin i 8 Rhagfyr 2025Roy Zabludowicz, 75% neu fwy o’r hawliau pleidleisio173
Ei ymadawiadwedi’i ffeilio ar 11 Chwefror 2026, ddeufis ar ôl y dyddiad y mae’n ei gofnodi173
Cyfarwyddwyr ers 8 Rhagfyr 2025Jason Pearlman a Lois Perry173
Jason Pearlmancynghorydd cyfryngau i Arlywydd Israel Rivlin, yna dirprwy gyfarwyddwr y Henry Jackson Society o 2018174, yna cynghorydd cyfryngau i’r Arlywydd Herzog am ddau dymor175. Galwodd Farage ei benodiad yn ‘a real coup’176
Y Henry Jackson Societycyflogwr Pearlman o 2018, melin drafod polisi tramor a diogelwch drawsatlantig174. Ymunodd ei chyd-sylfaenydd a’i chyfarwyddwr gweithredol, Alan Mendoza, â Reform ym mis Tachwedd 2025 fel ei phrif gynghorydd ar faterion byd-eang, a galwodd Farage hynny’n ‘an excellent addition’177178
Lois Perryarweinydd UKIP o fis Mai i fis Mehefin 2024, yna o fis Rhagfyr 2024 cyfarwyddwr gweithredol Heartland Institute UK/EU, cangen Ewropeaidd melin drafod Americanaidd sy’n gwadu newid hinsawdd, a lansiwyd gyda Farage fel ‘special guest of honour’179180
Pwy sy’n ei reoli nawrmae’r cwmni’n ffeilio nad oes person cofrestradwy173
Roy Zabludowicz gyda’r un mis a blwyddyn genicyfarwyddwr dau o gwmnïau Tamares, ochr yn ochr â Chaim Zabludowicz181

Mae Chaim ‘Poju’ Zabludowicz yn bennaeth ar y Tamares Group, sefydlodd a chadeiriodd BICOM, sy’n lobïo llywodraeth y DU ar ran Israel, ac mae wedi rhoi tua £380,000 i’r Ceidwadwyr. Adeiladwyd busnes y teulu o gwmpas Soltam, contractwr amddiffyn o Israel182. Mae Declassified UK yn dweud bod Roy Zabludowicz RFOI ‘appears to be’ ei fab183, a gadawaf hi ar eu geiriad nhw.

Edrych pwy sy’n ei redeg nawr. Daeth un cyfarwyddwr allan o swyddfa arlywydd Israel, drwy’r Henry Jackson Society, y mae ei phennaeth bellach yn brif gynghorydd Reform ar faterion byd-eang. Mae’r llall yn rhedeg cangen Ewropeaidd melin drafod Americanaidd y helpodd Farage i’w lansio. Cwmni Friends of Israel Reform yw’r man lle mae ystafell Israel a’r ystafell Americanaidd yn cyfarfod.

Felly cwmni preifat arall yw RFOI. Roedd un dyn yn ei reoli pan dalodd am y daith, ac ers iddo gamu’n ôl mae’n ffeilio nad oes neb yn ei reoli o gwbl. Galli di weld pwy hedfanodd. Alli di ddim gweld pwy dalodd. Dw i’n meddwl mai dyna’r pwynt: cwmni sy’n bodoli i guddio pwy sy’n talu am deithiau Reform i Israel. Does dim byd yn ei ffeiliau yn rhoi rheswm i mi feddwl fel arall.

Ddeufis yn ddiweddarach talodd llywodraeth Israel am ddirprwyaeth Reform ei hun. Mae Novara, gan ddyfynnu Declassified UK, yn rhoi cyfanswm gwariant y weinyddiaeth ar y daith chwe diwrnod honno ar dros £50,000, gyda Golan Heights ar y rhaglen168. Aeth arweinydd cyngor Reform yn Swydd Gaerhirfryn, a chafodd cyfarfod cabinet y sir ei ganslo o’i herwydd167. Felly hefyd aelod Reform o Gynulliad Llundain166. Dyna restr gwesteion llywodraeth dramor sy’n rhedeg o gadeirydd y blaid a’i bwrdd i lawr i lywodraeth leol ar ddau ben y wlad, Neuadd y Sir Swydd Gaerhirfryn a Neuadd y Ddinas yn Llundain.

Ym mis Mehefin 2026 galwodd Tice y ddeiseb y tu ôl i ddadl yn Nhŷ’r Cyffredin ar ddylanwad o blaid Israel yn ‘antisemitic in its very motivation and at its core’. Agorwyd cwyn y dylai fod wedi datgan y daith cyn siarad ym mis Gorffennaf184, ac ar 27 Hydref 2026 cadarnhaodd y Comisiynydd Safonau hi fel torri’r cod, wedi’i barnu’n anfwriadol185.

Mae plaid a fyddai’n rhoi gweithiwr gofal pedwar deg pump oed ar fisa adnewyddadwy yn cymryd teithiau awyr ei dirprwy arweinydd gan gwmni na all neb weld i mewn iddo, a theithiau ei chadeirydd gan lywodraeth dramor. Ga i ofyn pwy sy’n penderfynu polisi tramor mewn llywodraeth Reform? Nid y pleidleiswyr, ar y cofnod hwn.

Yr Ystafell Rwsiaidd

Does dim arian Rwsiaidd ar gofrestr Reform, a dw i ddim yn mynd i esgus bod. Dyma beth sydd yna:

MaterBeth sydd ar y cofnodYr ochr arall
Rhodd £5m Harborne i Faragegofynnodd yr Ysgrifennydd Amddiffyn i Farage gadarnhau nad oedd dim ohono’n ‘derived from transactions with Russian state-linked energy companies’, gan ddweud bod diben y llythyr ‘is not to make allegations’186mae cwmni tanwydd Harborne, AML Global, yn dweud ei fod wedi ‘complied fully with all UK and international sanctions’186
Contractau tanwydd milwrol AML Global yn yr UDAderbyniodd purfeydd a enwir ynddynt fwy na 62 miliwn tunnell o olew crai o Rwsia, Iran neu Venezuela, yn ôl cyfrif Unearthed187mae Unearthed ei hun yn dweud: ‘there is no suggestion that the company has breached UK or international sanctions’187
Arhosiad Tice ar y Riviera Ffrengig, Awst 2025£1,400 o letygarwch gan Lubov Chernukhin, yr oedd ei gŵr yn ddirprwy weinidog cyllid Rwsia tan 2004188mae hi’n dweud nad oes gan y cwpl gysylltiadau â chyfundrefn Putin, ac mae wedi condemnio’r rhyfel188

Dydy dim o hynny’n ganfyddiad yn erbyn neb, ac mae’r golofn ar y dde yna i ti ei bwyso a’i fesur. Rho hi nesaf at Nathan Gill a ‘As an operator… Putin’ Farage, a geiriau’r Ysgrifennydd Amddiffyn sy’n aros: plaid ‘under a Russian cloud that only transparency can lift’186.

Mae un stori am Rwsia y gweli di’n cael ei hailadrodd am berchnogion GB News yn anwir. Dyfarnodd llys yn yr UDA fod yr honiad bod gan sylfaenydd Legatum gysylltiadau â chudd-wybodaeth Rwsia yn ‘a complete fabrication’, a dyfarnodd rheithgor $8 miliwn iddo yn erbyn yr ymchwilydd y tu ôl iddi189. Dydy hi ddim yn perthyn yn y post hwn nac mewn unrhyw un arall.

‘We Just Don’t Have British-Resident Donors’

Ym mis Medi 2026 darlledodd Channel 4 News a Verbatim ymchwiliad cudd. Cyfarfu gohebydd a oedd yn esgus bod yn fab i Americanwr cyfoethog â phennaeth polisi Reform, James Orr, ac uwch gynorthwyydd, Dan Jukes, a threfnodd i gwmni o’r UDA dalu am dri arolwg barn yr oedd y blaid wedi’u comisiynu, tua £32,500190191. Yn ddiweddarach aethpwyd ag actor a oedd yn chwarae’r tad i gyfarfod Farage ynghylch rhodd lawer mwy a fyddai’n tarddu yn yr UDA190.

Dywedodd Orr, ar gamera, y rhan dawel yn uchel: ‘we just don’t have British-resident donors, British entities, that would support us.’191 Cafodd Farage ei ffilmio’n dweud am un arolwg: ‘It worked. Boom.’192

Beth ddigwyddoddPryd
Darlledu3 Medi 2026
Reform: ‘a hoax perpetuated by foreign-funded climate-change activists’1934 Medi
Camodd Orr a Jukes i lawr, a dywedodd cadeirydd y blaid fod ‘no chance’ y bydden nhw’n dychwelyd1924 Medi
Y Met: ‘potential offences requiring investigation’, wedi’u plygu i mewn i’w ymchwiliad presennol i roddion1949 Medi
Canfu ymchwiliad Reform ei hun, wedi’i redeg gan ei bargyfreithiwr ei hun a’i hysgrifennydd cyffredinol, ‘no breach of electoral law by Reform UK’1957 Hydref

Galwodd Farage ef yn ‘loose pub talk’ ac yn ‘a clear case of entrapment’196. Mae’r blaid yn gwadu unrhyw ddrwgweithredu, a does neb wedi’i gyhuddo. Ond dydy plaid sy’n clirio’i hun drwy ei swyddogion ei hun, tra bod ymchwiliad troseddol i’r un digwyddiadau’n dal ar agor, ddim wedi clirio dim byd.

Cysylltu’r Dotiau

Dyma’r cyfan ar un dudalen. Mae’r llinellau solet ar y cofnod swyddogol: cofrestr, ffeil, canfyddiad llys neu reoleiddiwr, neu eiriau rhywun ei hun. Llinellau toredig yw adroddiadau gan gyhoeddiad a enwir. Dydy honiadau ddim yn cael llinell o gwbl.

Cysylltu’r dotiauPaul Marshall (GBR)40% o GB NewsLegatum (ARE)40% o GB NewsGB Newscolled £131mcynhadledd ARCMarshall, LegatumLlyw. Abu Dhabi (ARE)talu taith FarageBassim Haidar (IRL)ganwyd NGA, taith UDATether, 12%cyfran Cantor FitzgeraldHoward Lutnick (USA)Chris Harborne (THA)£25.2m + £36mQinetiQ, 14.98%contractwr MoDNigel Farage (GBR)rhodd £5m, £585kTrump a MAGA (USA)15 digwyddiadyn erbyn Britcointoriad treth cryptoHeartland (USA)gwadu hinsawdd, UDANick Candy (GBR)trysoryddNathan Gill (GBR)carchar, llwgrwobr PutinReform UK75 i 80% o dramorple BitMEXpardwn TrumpBen Delo (GBR, ex-HKG)£8m + £36mHenry Jackson Societypen: cynghorydd ReformGwein. Israel (ISR)talu taith ReformTach 2025, £50k+£4,861 y penPwy aethDavid Bull, cadeiryddGawain Towler, bwrddpennaeth staff TiceAtkinson, LancashireWilson, LlundainRichard Tice (GBR)dirprwy arweinyddRFOI LimitedReform Friendsof Israelcyfarwyddwyr RFOIRoy Zabludowicz (GBR)hyd Rhag 2025, 75%+Jason Pearlman (GBR)ex-Herzog, ex-HJSLois Perry (GBR)Heartland UK/EUBritain Means Businessrhoi £500k i Reformymchwiliad y Metar agor, dim cyhuddiadCwmnïau crypto£57k o ffioedd i FarageStack BTC: 6.3% iddoGhandehari (CHE)HP Trust, ~$10bntalu tocyn Davos £50kIAL Ltdcwmni dylunio tirweddrhoi £200k i Reformteulu Keenan (GBR)cadw staff, FK ResolvFK Building Ltdrhoi £100k i Reformdyled HMRC £410kcofnod swyddogoladroddiadau cyhoeddiad a enwir
Pwy sy’n ariannu Reform, pwy sy’n ariannu’r sianel sy’n ei chario, pwy sy’n talu am ei theithiau, pa gwmnïau crypto sy’n talu ei harweinydd, beth maen nhw’n berchen arno, a ble mae safbwyntiau Reform yn ei gyffwrdd. Mae ffynhonnell i bob llinell yn y tabl isod. Ffaith am gysylltiad yw llinell, nid canfyddiad o ddrwgweithredu.
CysylltiadSut rydyn ni’n gwybod
Mae Legatum, cwmni yn Dubai, a Paul Marshall yr un yn berchen ar tua 40% o GB News, sydd wedi colli £131mWikipedia197, Left Foot Forward198
Mae GB News yn talu Farage i gyflwyno, £585,000 o fis Gorffennaf 2024 i fis Rhagfyr 2025cofrestr buddiannau4, The New World199
Mae Tice wedi cyflwyno ar GB NewsThe New World199
Mae Marshall a Legatum yn cefnogi cynhadledd ARC, lle siaradodd FarageLeft Foot Forward169, DeSmog170
Mae Harborne yn talu am daith Farage i urddo Trumpy Comisiwn Etholiadol161
Mae Bassim Haidar, un o roddwyr Reform, yn talu am daith Farage i’r UDA, i Mar-a-Lago yn ôl adroddiadaucofrestr Farage162, DeSmog163
Mae llywodraeth Abu Dhabi yn cyfrannu at daith Farage i’r Emiradaucofrestr Farage164
Negododd cwmni a redwyd gan Howard Lutnick, Ysgrifennydd Masnach Trump erbyn hyn, gyfran yn TetherThe Block171
Mae Farage, a’r trysorydd Nick Candy, yn siarad mewn digwyddiadau Trump a MAGA; Farage yn Heartland, sy’n rhedeg panel yng nghynhadledd ReformDeSmog157
Mae cyfarwyddwr RFOI Lois Perry yn rhedeg Heartland UK/EUDeSmog179
Mae Harborne yn rhoi £25.19m i Reform a’r Brexit Party, a £36m wedi’i gyhoeddi ar ben hynnycofrestr y Comisiwn Etholiadol33, BBC37
Mae Harborne yn rhoi £5m i Farage yn bersonol, heb ei ddatganGuardian, dyddiad ei gyfreithwyr72
Mae gan Harborne 12% o Tetherei blediad ei hun mewn llys yn yr UDA54
Mae gan Harborne 14.98% o QinetiQ, un o gontractwyr y MoDffeil y gyfnewidfa stoc55, MoD56
Mae Farage yn lobïo yn erbyn Britcoin ac yn hyrwyddo TetherGuardian68, Byline Times69
Mae Reform yn addo toriadau treth ar crypto a gwrthdroi’r cap ar roddionThe Block70, Guardian71
Mae Delo yn rhoi £8m, a £36m wedi’i gyhoeddi ar ben hynny, ar ôl symud i guro’r capcofrestr33, Searchlight38
Plediodd Delo’n euog dros BitMEX, a chafodd bardwn gan TrumpAdran Gyfiawnder yr UDA6466
Mae Farage yn siarad mewn digwyddiadau MAGA ac yn cael ei dalu gan gyrff ceidwadol yn yr UDAcofrestr buddiannau4, DeSmog157
Mae cwmni Tice, Britain Means Business, yn rhoi £500,000 yn erbyn mantolen o lai na £29,000cofrestr33, Tŷ’r Cwmnïau124
Mae’r Met yn ymchwilio i roddion drwy’r cwmni hwnnw a’r ymchwiliad cudddatganiadau’r Met drwy PA125194
Cafodd Gill, cyn-arweinydd Reform Cymru, ei lwgrwobrwyo gydag arian a olrheiniwyd i un o gynghreiriaid Putinsylwadau dedfrydu154
Mae RFOI Ltd, dan reolaeth un dyn yn unig ar y pryd, yn talu am daith Tice i Israelcofrestr Tice165, Tŷ’r Cwmnïau173
Roedd cyfarwyddwr RFOI Jason Pearlman yn ddirprwy gyfarwyddwr y Henry Jackson Society, y daeth ei phennaeth Alan Mendoza yn brif gynghorydd Reform ar faterion byd-eangHenry Jackson Society174, City AM177
Mae gweinyddiaeth dramor Israel yn talu am ddirprwyaeth Reform i Israelcofrestr Cynulliad Llundain166
Mae HP Trust Ghandehari yn talu £50,482.16 am docyn Davos Faragecofrestr Farage80
Mae IAL Ltd yn rhoi £200,000 i Reform; roedd cyn-weithiwr HP Trust yn ei reoli, a chymerodd ei berchennog gwmni cyflenwi HP Trust yn Dubai drosoddy Comisiwn Etholiadol82, Tŷ’r Cwmnïau83, FT a Guardian8485
Mae FK Building yn rhoi £100,000 i Reform y diwrnod ar ôl i’w ddileu o’r gofrestr gael ei atal, yna’n mynd i ddiddymiad mewn dyled i HMRCy Comisiwn Etholiadol88, Tŷ’r Cwmnïau8792
Mae’r swyddi a’r busnes adfer yn mynd i gwmnïau sy’n eiddo i deulu KeenanTŷ’r Cwmnïau919493
Mae BTC Inc, Blockworks a Zebu yn talu £57,410 mewn ffioedd i Farage; mae gan ei gwmni 6.3% o Stack BTCcofrestr Farage103105106108

Darllen i lawr y golofn ar y dde. Does dim ohono’n farn i. Y farn yw beth mae’r golofn ar y chwith yn ei adio i fyny iddo, a rhoddaf fy un i i ti ar y diwedd.

‘The Bad Apples Are Gone’

Ym mis Mehefin 2024 ffilmiodd Channel 4 un o ganfaswyr Reform yn Clacton yn galw Rishi Sunak yn enw hiliol ac yn awgrymu defnyddio mudwyr fel ‘target practice’200. Dywedodd Farage fod y dyn yn ‘an actor by profession’201. Gwrthododd Ofcom fwy na 270 o gwynion yn erbyn Channel 4, gan ddweud nad oedden nhw’n codi ‘substantive issues warranting further investigation’202, ac ni chynhyrchwyd unrhyw dystiolaeth erioed ei fod wedi’i blannu. Yna gwnaeth Farage addewid: ‘Have we had a few bad apples? We have… the bad apples are gone. We’ll never have them back.’203

Ddwy flynedd yn ddiweddarach rhoddodd ITV ohebydd y tu mewn i’r blaid am flwyddyn. Ffilmiodd ei raglen, Undercover: A Year in Reform, gynghorydd a dirprwy faer yn Solihull yn galw teuluoedd Asiaidd yn ‘absolute parasites’ ac yn dweud ‘stick them on planes and f*** them off to Pakistan’, cynghorydd yn Bromley yn galw plant Du yn ‘like f****** animals’, ac ymgyrchydd yn dweud ‘you cannot be a Muslim and British… it’s like oil and water’204205. Ateb Reform: ‘There is no room for racism in Reform UK’, ac ‘a handful of individuals who do not share our values will initially make it through vetting.’206

Llond llaw. Dyma beth oedd ar y cofnod cyn ITV, pob un wedi’i adrodd gan gyhoeddiad prif ffrwd:

PwyRôlBeth ddywedon nhwBeth ddigwyddodd
Ian Cooperarweinydd Reform ar Gyngor Sir Stafford‘No foreign national or first generation migrant should be allowed to sit in Parliament’aelodaeth wedi’i dirymu207
Chris Parryymgeisydd am faerLammy ‘must go home to the Caribbean’; yn ddiweddarach cymharodd grŵp gwirfoddol Iddewig â ‘Islamists on horseback’cadwyd ef ar ôl y cyntaf, ataliwyd ef ar ôl yr ail208
Sarah PochinAS‘adverts full of black people, full of Asian people’galwodd Farage hynny’n ‘ugly’, dim camau209
Senga BeresfordASAatebodd ‘yes’ i ‘deport the lot of them’, am Fwslimiaidyr arweinydd yn yr Alban: ‘something fruity in the past’, dim camau210
Stuart Priorcynghoryddpostiadau’n galw pobl wyn yn ‘the master race’ (mae’n gwadu mai ei gyfrif ef oedd)wedi’i ddiarddel211
Glenn Gibbinscynghorydd yn Sunderlanddylai Nigeriaid gael eu ‘melted down’ i ‘fill in the pot holes’wedi’i atal, wedi’i dderbyn yn ôl, yna wedi’i gyhuddo gan yr heddlu212

Ac o’r brig, yng ngeiriau’r arweinydd ei hun. Am Fwslimiaid yn 2024: ‘I’m afraid I found some of the recent surveys saying that 46% of British Muslims support Hamas.’213 Ym mis Mawrth 2026, am iftar Ramadan cyhoeddus, roedd y digwyddiad yn ‘the attempt to overtake, intimidate and dominate our way of life’, a ‘we have to stop this kind of mass demonstration’214.

Does dim llys na rheoleiddiwr wedi canfod bod Reform fel plaid yn hiliol. Cliriodd Ofcom a Heddlu Essex faterion 2024, dydy dim wedi dod o gŵyn i’r rheoleiddiwr cydraddoldeb, ac mae achos Gibbins eto i’w glywed212. Mae’r honiadau am ddyddiau ysgol Farage yn cael eu herio ac mae’n eu gwadu. Ond mae’r cyhoedd wedi penderfynu drosto’i hun: canfu YouGov fod 47% o oedolion yn meddwl bod Reform yn hiliol ar y cyfan, a 69% o oedolion o leiafrifoedd ethnig215216.

Wedi’u Hatal Am Ragfarn, Yn Ôl Erbyn Yr Haf

Mae ataliadau’n cael eu cyhoeddi. Dydy derbyn pobl yn ôl ddim. Mae’r cofnodion yn dangos patrwm:

PwyWedi’i atal amDaeth yn ôl
Tom Pickup, Swydd Gaerhirfryngrŵp WhatsApp lle galwodd aelod am ‘mass Islam genocide’; ei sylwadau ei hun yn ‘inappropriate’chwip wedi’i hadfer ar ôl tri mis, yna wedi’i wneud yn aelod cabinet dros ofal cymdeithasol oedolion217218
Paul Cutts, Doncasterpostiadau a oedd yn ‘targeted the Muslim faith in a derogatory way’chwip wedi’i hadfer mewn tua chwe wythnos219
Glenn Gibbins, Sunderlandy postiad am Nigeriaidwedi’i dderbyn yn ôl gyda ‘final written warning’, yna wedi’i gyhuddo220212
Ben Rowe, Plymouthpostiadau’n dweud bod ‘the Jews’ yn ‘forcing other races on our societies’wedi’i dderbyn yn ôl gyda ‘final written warning’220

Nawr cymhara sut mae’r blaid yn trin anffyddlondeb. Cafodd Rupert Lowe, AS a gwympodd allan gyda’r arweinyddiaeth, ei atal, ei riportio i’r heddlu gan y blaid a’i ddiarddel. Ni ddaeth Gwasanaeth Erlyn y Goron ag unrhyw gyhuddiadau221. Yng Nghaint, cafodd cynghorwyr a gwympodd allan gyda’u harweinydd ar ôl fideo a ddatgelwyd eu diarddel am ‘undermining the interests of the party’222.

Ffilmiodd ITV sut mae hyn yn edrych o’r tu mewn. Dywedodd cyfarwyddwr cyfathrebu’r blaid, Ed Sumner, wrth y gohebydd cudd am fod yn barod i ‘defend the indefensible’, galwodd ymgeisydd yn ‘clearly a racist’ a dywedodd ei fod yn disgwyl iddo gael y sac. Cyfarwyddyd Farage am yr un ymgeisydd: ‘He must apologise to Lammy, if David Lammy’s taken offence.’223 Cafodd ei gadw. Dywedodd swyddog, pan glywodd fod gan gynghorydd broffil ar wefan ddêtio cenedlaetholwyr gwyn: ‘It’s not a resignation issue, is it?’224

Mae postiadau hiliol yn cael tri mis a ffordd yn ôl. Mae anffyddlondeb yn dy daflu di allan. Dydy dim ffilm yn dangos neb yn dweud mai sioe yw’r ataliadau, a dw i ddim yn honni bod un. Mae’r tabl yn ddigon. Byddai plaid a oedd yn disgyblu hiliaeth fel mae’n disgyblu anghytundeb wedi cael tabl llawer byrrach.

Mae Popeth Yn Ymgais I Bardduo

Cafodd pob un o’r straeon hyn yr un ateb. Ymgais i bardduo oedd hi, ffug, rhywun wedi’i blannu, y sefydliad. Felly cyfrifais i. Ddeuddeg gwaith fe wnaeth y blaid neu ei phobl uchaf wfftio stori ar y cofnod, a dyma beth ddigwyddodd nesaf:

StoriBeth wnaethon nhw ei galwBeth ddigwyddodd nesaf
Canfasiwr Clacton, 2024‘an actor by profession’201wedi’i dynnu o’r ymgyrch; gwrthododd Ofcom 270+ o gwynion202
Rhodd £5m Farage, 2026‘There is no case to answer’; ‘a stitch up’78225mae’n cyfaddef iddo’i dderbyn a pheidio â’i ddatgan; ymchwiliad Safonau ar agor76
Cynghorydd Sunderland, 2026Tice: ‘all of this smearing and this sneering’226wedi’i gyhuddo gan yr heddlu a’i atal eto212
Rhodd arweinyddiaeth Jenrick, 2026‘just a smear… put out by the Conservative Party’227ymchwiliad gan y Met wedi’i agor141
Ymchwiliad y Met i roddion, 2026Tice: ‘a politically motivated smear campaign’127eisoes ar agor ers 17 mis, dau wedi’u holi dan rybudd125
Yr ymchwiliad cudd i roddion, 2026‘a hoax’, ‘yet another establishment attack’, ‘entrapment’193196dau gynorthwyydd allan mewn diwrnod; ymchwiliad y Met mewn pump192194
Ymchwiliad cudd ITV, 2026‘no depth that the establishment won’t sink to’228cynghorwyr wedi ymddiswyddo neu wedi’u hatal229
Y BBC ar Coutts, 2023dywedodd Farage fod y banc yn ‘very, very dishonest’230roedd e’n iawn: ymddiheurodd y BBC231
Lowe, 2025Lowe: ‘a sinister attempt to weaponise the criminal justice system against me’232roedd e’n iawn: dim cyhuddiadau221

Mae tair arall heb eu datrys. Safodd saith o’r deuddeg i fyny, o leiaf yn rhannol. Roedd dau wfftiad yn iawn. Does dim un gŵyn a wnaeth y blaid yn erbyn darlledwr wedi’i chadarnhau.

Mae’r geiriau’n ailadrodd ar draws gwahanol bobl a gwahanol flynyddoedd: ‘the establishment’, ‘plant’, ‘election interference’. Pan gyrhaeddodd fideo ITV, riportiodd Reform y newyddiadurwyr i’r heddlu. Galwodd y News Media Association hynny’n ‘a sinister approach that stifles public-interest reporting’ a dywedodd na ddylai honiadau gael eu ‘used to intimidate journalists or deflect attention from the issues their reporting has exposed’233. Galwodd yr NUJ ef yn ‘a thinly-masked Strategic Lawsuit Against Public Participation (SLAPP) style move’234. Dywedodd heddlu Hampshire eu bod yn adolygu’r deunydd, a dywedodd y Met nad oedd yn gwybod am unrhyw adroddiadau cyfatebol233.

Pam Mae’n Gweithio, A Pham Nad Yw’n Ddigon Da

Mae gan ymchwil enw ar hyn. Mae galw stori wir yn ffug yn rhoi ‘the liar’s dividend’ i wleidydd235. Canfu astudiaeth o fwy na 15,000 o bobl yn yr American Political Science Review fod honiadau ffug o gamwybodaeth yn codi cefnogaeth gwleidydd, a hynny’n fwy nag y byddai aros yn dawel neu ymddiheuro. Canfu hefyd fod y dacteg yn methu i raddau helaeth yn erbyn tystiolaeth fideo236. Efallai mai dyna pam mai’r heddlu oedd yr ateb i fideo ITV.

Y safon y mae pawb mewn swydd gyhoeddus yn ymrwymo iddi yw Saith Egwyddor Bywyd Cyhoeddus. Atebolrwydd: deiliaid swyddi cyhoeddus: ‘must submit themselves to the scrutiny necessary to ensure this’. Gonestrwydd: ‘should be truthful’237. Mae Cod Ymddygiad yr ASau wedi’i adeiladu arnyn nhw238. Dydy galw rhywbeth yn ymgais i bardduo ddim yn doriad y gall y Comisiynydd Safonau weithredu arno, a dw i ddim yn dweud ei fod. Dw i’n dweud mai dyna’r gwrthwyneb i ymostwng i graffu.

Mae Farage yn gwybod sut olwg sydd ar wrthbrawf go iawn, oherwydd mae wedi gwneud un. Pan gafodd y BBC ei stori am Coutts yn anghywir, cafodd ei ffeil gan y banc, profodd y peth, ac ymddiheurodd y BBC231. Dyna sut rwyt ti’n delio ag ymgais i bardduo: gyda thystiolaeth. Rhoddodd y Society of Editors y peth mewn un frawddeg: ‘If a council believes a report is inaccurate, it should challenge it with evidence.’239 Pan fydd y dystiolaeth yna, mae’n cael ei chynhyrchu. Pan nad yw hi, rwyt ti’n cael ‘establishment’.

Pam Rwyt Ti’n Eu Gweld Nhw Gymaint

Mae gan Reform bum AS allan o 650. Fyddet ti ddim yn gwybod hynny o’r teledu.

Mae Prifysgol Caerdydd yn cyfrif beth mae’r prif fwletinau gyda’r nos yn ei gwmpasu. Eu ffigurau nhw240241242:

MesurReformCymhariaeth
Bwletinau BBC News at Ten yn cynnwys y blaid, hanner cyntaf 202525%Democratiaid Rhyddfrydol, 72 AS: 17%
Prif ffocws eitem, BBC ac ITV am Ddeg, 202569 eitemCeidwadwyr 45, Democratiaid Rhyddfrydol 14, Gwyrddion 4
Y blaid wrthblaid a gyfeiriwyd ati fwyaf, Medi 2025Reform, 37Ceidwadwyr, y wrthblaid swyddogol, 25
Farage ar ITV News at Ten, Medi 202549 cyfeiriadBadenoch 33, Davey 10

Rheswm y BBC yw’r arolygon barn242. Iawn. Yna defnyddia hynny’n gyfartal. Canfu’r un ymchwilwyr fod y Gwyrddion wedi codi o 11% i 17% yn yr arolygon yn ail hanner 2025, a wnaeth eu sylw ddim symud242. Dydy rheol sydd ond byth yn codi un blaid ddim yn rheol.

A beth mae’r amser darlledu hwnnw’n ei gario yw’r neges, nid y cofnod. Mae’r rhan fwyaf o’r canfyddiadau yn y post hwn wedi’u hadrodd yn rhywle, rhai ohonynt gan y BBC. Yr hyn nad oes neb ar yr awyr yn ei wneud yw eu hadio i fyny. Yr amddiffyniad arferol yw didueddrwydd, ac mae rheolau’r BBC ei hun yn ei fwrw i lawr: ‘Achieving impartiality does not preclude making evidence-based judgements or making an editorial judgement to focus scrutiny on a particular position’, a ‘false equivalence does not achieve impartiality and should be avoided’243. Rheda’r un gwiriad ar bob plaid, gyda’r un colofnau a’r un safon o dystiolaeth, a dyna ddidueddrwydd. Dydy peidio â’i redeg ar neb ddim yn niwtraliaeth. Mae ond yn gadael y cofnod heb ei adrodd. A’r bobl sy’n cael eu gadael heb wybod yw’r rhai y mae dull Reform yn dibynnu arnyn nhw, y pleidleiswyr y mae angen iddyn nhw fod yn hawdd eu harwain, sy’n cael y slogan bob nos a’r canfyddiadau byth.

Dydy e ddim yn newydd chwaith. Mae Farage wedi bod ar Question Time 38 o weithiau, bron pob un ohonynt cyn iddo eistedd yn Nhŷ’r Cyffredin erioed. Mae pob enw uwch ei ben ar y rhestr erioed yn AS neu’n weinidog hirsefydlog, ac ar 1.9 ymddangosiad y flwyddyn mae ganddo’r gyfradd uchaf o’r cyfan244245.

Sianel Bropaganda Ei Hun

Wedyn mae GB News, sy’n eiddo i ac yn cael ei thalu amdani i raddau helaeth o Dubai. Mwy am hynny isod. Mae Andrew Neil, a helpodd i’w sefydlu, yn dweud ei bod bellach yn chwarae’r rhan i Reform y mae Fox News yn ei chwarae i Trump: ‘they have turned GB News into the Reform channel’199.

Ffigur ReformBeth mae GB News yn ei roi iddyn nhw
Nigel Farage, arweinyddei sioe ei hun, £585,000 mewn ffioedd o fis Gorffennaf 2024 i fis Rhagfyr 2025, ac mae gan ei gwmni bron i hanner miliwn o gyfranddaliadau GB News199
Lee Anderson, AS£100,000 y flwyddyn ar ben cyflog AS am sioe nos Wener199
Richard Tice, dirprwy arweinyddcyflwynydd199
Matt Goodwincyflwynydd, a gyflwynodd sioe ar isetholiad Gorton a Denton bedwar diwrnod cyn iddo gael ei gyhoeddi fel ymgeisydd Reform ynddo199
Ben Habib a Rupert Lowe, ar ôl gadael Reformdaeth y gwahoddiadau i ben unwaith i’r ddau ddechrau plaid ei hun246

Rhoddodd The New World 20 o newyddiadurwyr profiadol o flaen oriau o’i hallbwn, dau i bob rhaglen, a chanfod ‘a systemic use of Reform politicians, candidates and supporters’199. Galwodd un adolygydd raglen Farage ei hun yn ‘Farage propaganda dressed up as a panel show’199.

Felly galwa hi’n beth ydyw. Dydy sianel sy’n talu arweinydd y blaid, ei dirprwy arweinydd ac un o’i ASau i gyflwyno, sy’n bwcio’i hymgeiswyr, sy’n gollwng y bobl sy’n cerdded allan arni, ac sy’n rhoi un gwestai gwrthwynebol i gael ei siarad drosto ddim yn sianel newyddion gyda gogwydd. Sianel bropaganda Reform gyda thrwydded ddarlledu yw hi. Dyna fy marn i, ac mae’r dystiolaeth drosti yn y tabl uchod.

Yn Eiddo I Ac Wedi’i Thalu O Dubai

Mae Reform yn sôn am Brydain i’r Prydeinwyr. Edrych pwy sy’n berchen ar y sianel sy’n ei gwerthu.

Perchennog All Perspectives Ltd, rhiant-gwmni GB NewsBleCyfran
Legatum Limited, cwmni buddsoddi preifat a sefydlwyd gan Christopher Chandler, a anwyd yn Seland NewyddDubai, yr Emiradau Arabaidd Unedigtua 40%197247
Syr Paul Marshall, rheolwr cronfa rhagfantoli, hefyd perchennog The Spectator ac UnHerdLlundaintua 40%197
Swyddogion gweithredol, golygyddion a chyflwynwyr, cwmni Farage yn eu plithy gweddill197199

Mae cadeirydd GB News, Alan McCormick, yn bartner yn Legatum197. Daeth y rhan fwyaf o’r £60 miliwn a godwyd i lansio’r sianel gan Legatum, Marshall a Discovery197.

A dydy hi erioed wedi gwneud elw. Collodd £22 miliwn yn y flwyddyn hyd at fis Mai 2025, ar refeniw o £26.2 miliwn, a £131 miliwn ers iddi lansio yn 2021. Rhoddodd y perchnogion £17.7 miliwn arall i mewn y flwyddyn honno i’w chadw ar yr awyr198248. Does dim busnes yn rhedeg ar golled fel yna am bum mlynedd i wneud arian. Mae’n rhedeg am yr hyn mae’n ei brynu.

Nawr rho hynny nesaf at y gyfraith ar roddion i bleidiau. Dim ond os yw wedi’i gofrestru o dan Ddeddf y Cwmnïau, wedi’i gorffori yn y DU ac yn cynnal busnes yn y DU y gall cwmni roi arian i blaid wleidyddol Brydeinig249. Dydy Legatum ddim yn un o’r rheini. Allai hi ddim rhoi’r un geiniog i Reform.

Does dim angen iddi. Mae arian gan gwmni yn Dubai yn talu am golledion sianel sy’n talu arweinydd Reform, ei dirprwy arweinydd ac un o’i ASau, sy’n rhoi ei hymgeiswyr ar yr awyr, ac sy’n treulio’i nosweithiau ar bynciau Reform. Dydy dim o hynny’n rhodd, felly dydy dim ohono’n ymddangos ar gofrestr y Comisiwn Etholiadol. Mae Farage yn datgan ei ffioedd fel enillion, a dyna’r cyfan mae’r system byth yn ei weld4.

Dw i ddim yn dweud bod neb yn gwyngalchu arian. Trosedd yw hynny, does neb wedi’i gyhuddo ohoni, a wna i ddim ei ddweud. Ond mae llwybr sy’n gadael i arian o dramor gyrraedd arweinydd plaid a’i neges, heb rodd ar y gofrestr, yn union y math o beth a ddylai gael ei ymchwilio a’i archwilio, os dim ond i fod yn siŵr. Yr hyn dw i yn ei ddweud yw bod yr effaith yr un fath, a’i bod yn gyfreithlon. Mae arian y mae’r gyfraith yn ei rwystro rhag mynd drwy ddrws ffrynt plaid yn cyrraedd arweinydd y blaid a neges y blaid drwy sianel deledu, a dydy’r rheolau rhoddion byth yn ei weld. Dywedodd cadeirydd y Comisiwn Etholiadol wrth ASau fod y rheolau’n wan ac wedi dyddio246. Dyma sut olwg sydd ar wan ac wedi dyddio.

Ga i ofyn pam nad oes gan blaid sydd am roi cap ar bwy sy’n cyfrif fel Prydeinig, ac sydd eisiau rheolau ar bwy gaiff aros, unrhyw broblem gyda chael ei chario ar yr awyr gan arian o’r Gwlff? Adeiladodd y ddau roddwr mwyaf eu bywydau yng Ngwlad Thai a Hong Kong. Mae dwy ran o bump o’r darlledwr yn eiddo i Dubai. Y pleidleiswyr y dywedir wrthynt am roi Prydain yn gyntaf yw’r unig bobl yn y gadwyn heb lais dros ddim ohono.

A’r rheoleiddiwr? Dirwyodd Ofcom GB News £100,000 ym mis Hydref 2024 am roi llwyfan heb ei herio i Rishi Sunak cyn etholiad, gan nodi ‘the seriousness and repeated nature of this breach’250. Aeth GB News ag Ofcom i’r Uchel Lys dros sioeau Jacob Rees-Mogg ac enillodd ym mis Chwefror 2025251. Ar ôl hynny, gollyngodd Ofcom ei ymchwiliad i ddefnydd GB News o Farage246. Felly mae arweinydd plaid sy’n arwain yr arolygon yn cael ei dalu i gyflwyno’r newyddion, ar sianel a ariennir yn rhannol o Dubai, a does neb yn gwirio.

Rho hynny nesaf at weddill y post hwn. Mae arian y blaid yn dod o dramor. Mae incwm ei harweinydd yn dod o sianel a ariennir yn rhannol o dramor. Mae’r sianel yn rhoi’r blaid ar yr awyr, ac mae’r BBC yn dilyn yr arolygon y mae’r amser darlledu hwnnw’n helpu i’w hadeiladu. Does dim rhaid i neb roi gorchymyn er mwyn i ddim o hynny weithio.

Yr Un Llyfr Chwarae

Does dim o hyn yn newydd. Llyfr chwarae MAGA ydyw, ac mae Reform yn ei redeg dudalen am dudalen.

Dywedodd awdur y llyfr chwarae hwnnw wrthon ni ar gyfer pwy mae e. Wrth ddathlu ei fuddugoliaeth yn Nevada ym mis Chwefror 2016, rhestrodd Donald Trump y grwpiau a oedd wedi pleidleisio drosto: ‘We won with highly educated. We won with poorly educated.’ Yna: ‘I love the poorly educated!’252 Wyth mlynedd yn ddiweddarach canfu astudiaeth y Pew Research Center o bleidleiswyr a ddilyswyd fod pleidleiswyr heb radd coleg wedi’i gefnogi o 14 pwynt, tra bod y rhai â gradd wedi cefnogi Harris o 16253.

Dydy Prydain ddim yn wahanol. Yn etholiad 2024 cymerodd Reform 23% o’r bleidlais ymhlith pobl y mae eu cymhwyster uchaf yn TGAU neu’n is, yn erbyn 8% ymhlith graddedigion254. Ddwy flynedd yn ddiweddarach mae’n arwain gyda’r grŵp cyntaf ar 40%, ac yn bumed ymhlith graddedigion ar 14%255.

Felly fe’i dywedaf yn blaen. Mae pleidlais Reform wedi’i hadeiladu ar y bobl sydd â’r lleiaf o addysg ffurfiol, ac mae ei dull yn dibynnu arnyn nhw’n bod yn hawdd eu harwain. Rhif na fyddan nhw’n ei wirio. Bwch dihangol wedi’i roi iddyn nhw’n barod. Gwaedd o ymgais i bardduo yr eiliad y mae unrhyw un yn gwirio. Dydy hynny ddim yn ddamwain o bwy sy’n digwydd hoffi Farage. Dyna’r model busnes, yr un un ag a ddywedodd Trump yn uchel, ac mae’r bobl sy’n ei redeg yn dibynnu ar y bobl maen nhw’n eu defnyddio i beidio byth â darllen y tu hwnt i’r pennawd.

Symudiad MAGAFersiwn Reform
Y wasg yw ‘the enemy of the American People’256newyddiadurwyr wedi’u riportio i’r heddlu, gohebwyr wedi’u gwahardd o’r gynhadledd233257
Mae pob datgeliad yn ‘fake news’mae pob datgeliad yn ‘smear’, yn ‘hoax’, yn ‘plant’193201
‘Drain the swamp’ tra bod biliwnyddion yn ei ariannu‘the establishment’ tra bod dau filiwnydd crypto yn ei ariannu37
Pardwn i fòs cryptoy bòs crypto sy’n ariannu Reform sydd â’r pardwn hwnnw66
Crypto fel achos‘When it comes to your industry… then I am your champion’69
Rhif mawr, dim ots os yw’n gwneud synnwyr£234bn, yna £622bn, yna £154bn ar ddull y Trysorlys ei hun51

Mae Farage wedi siarad mewn pymtheg digwyddiad sy’n gysylltiedig â Trump ers iddo gael ei ethol ym mis Gorffennaf 2024, yn ôl cyfrif DeSmog, a dywedodd wrth gangen Brydeinig newydd CPAC ym mis Gorffennaf 2026 ‘I’ve spoken at over 10 CPACs in America’157. Dyma’r rhestr:

PrydBleBeth ydyw
Gorffennaf 2024MilwaukeeConfensiwn Cenedlaethol y Gweriniaethwyr
Awst 2024ArizonaArizona Liberty Network
Medi 2024Chicagodigwyddiad codi arian 40 mlwyddiant y Heartland Institute, fel prif siaradwr
Tachwedd 2024Pennsylvaniarali ymgyrch Trump
Rhagfyr 2024Llundainlansio Heartland UK/EU, a redir gan Lois Perry o RFOI
Rhagfyr 2024Efrog NewyddNew York Young Republicans Club
Chwefror 2025LlundainAlliance for Responsible Citizenship
Chwefror 2025WashingtonCPAC
Mehefin 2025Llundainpanel ynni Heartland yn San Steffan
Medi 2025WashingtonNational Conservatism, ochr yn ochr â Russell Vought, un o benseiri Project 2025
Hydref 2025MichiganHillsdale College
Mawrth 2026WashingtonClub for Growth, a gododd $163 miliwn i ymgeiswyr Gweriniaethol yn 2024
Mehefin 2026LlundainAlliance for Responsible Citizenship
Gorffennaf 2026LlundainCPAC Great Britain, fel prif atyniad
Gorffennaf 2026Washingtondigwyddiad Diwrnod Annibyniaeth ‘Redcoats and Rebels’

Ychwanega’r urddo a dau gyfarfod yn Mar-a-Lago, lle roedd yn bresennol heb siarad157. Dros tua’r un ddwy flynedd enwodd ei etholaeth ei hun, Clacton, yn Nhŷ’r Cyffredin chwe gwaith, a defnyddiodd chwarter ei areithiau yno i gefnogi ymosodiadau Trump ar bolisi llywodraeth Prydain157.

Helpodd sawl un o’r gwesteiwyr hynny i ysgrifennu Project 2025, y glasbrint ar gyfer ail dymor Trump. Mae Heartland yn un. Rhedodd banel hefyd yng nghynhadledd Reform yn 2025 ac mae’n dweud ei fod yn cynghori’r blaid ar bolisi hinsawdd157. Ac nid Farage yn unig mohono. Mae DeSmog yn rhestru pennaeth polisi Reform James Orr, y trysorydd Nick Candy, yr ASau Danny Kruger a Suella Braverman, Zia Yusuf a Matt Goodwin fel rhai sydd i gyd wedi siarad dros grwpiau MAGA. Mae Orr yn cadeirio cangen y DU o’r Edmund Burke Foundation, sy’n rhedeg cynadleddau National Conservatism, a siaradodd Yusuf yn y Heritage Foundation, y corff a gynullodd Project 2025, gan addo ‘mass deportations’ yn null Trump157.

Dros ddeg CPAC yn ei yrfa. Chwe chyfeiriad at ei etholaeth ei hun ers iddo gael ei ethol. Aeth e ddim am y tywydd. Aeth e i ddysgu’r grefft.

Dyma sut mae’r grefft yn gweithio. Dod o hyd i bobl sydd wedi cael eu siomi, a phob hawl ganddyn nhw i fod yn grac. Rhoi rhywun iddyn nhw i’w feio sy’n dlotach na nhw. Bwydo rhif iddyn nhw. Pan fydd y rhif yn chwalu, bwydo un arall iddyn nhw. Pan fydd unrhyw un yn gwirio, ei alw’n ymgais i bardduo a galw’r gwiriwr yn sefydliad. Ac anfon y bil at yr un bobl y dywedaist ti wrthyn nhw dy fod yn ymladd drostyn nhw. Fe weithiodd yn America. Mae Reform yn betio y bydd yn gweithio yma, a’r bet yw na fyddi di byth yn darllen papur polisi, ffeil yn Nhŷ’r Cwmnïau na chofrestr buddiannau.

Y post hwn yw’r darllen.

Allen Nhw Basio Eu Prawf Cymeriad Eu Hunain?

Mae Reform eisiau i bob mudwr sefydlog basio prawf ‘good character’ i gael dal i fyw yma2. Mae gan y Swyddfa Gartref un yn barod, ar gyfer pobl sy’n gwneud cais i ddod yn Brydeinwyr, ac mae ei chanllawiau i weithwyr achos yn nodi’n glir beth sy’n ei fethu258. Felly dyma arbrawf meddwl. Rho ffigurau Reform ei hun drwy brawf y Swyddfa Gartref ei hun.

Prawf y Swyddfa GartrefBeth mae’r canllawiau’n ei ddweudBeth sydd ar y cofnod
Troseddoldebgwrthod os yw rhywun wedi ‘not respected or are not prepared to abide by the law’, er enghraifft euogfarn258cyn-arweinydd Reform yng Nghymru, deng mlynedd a hanner am lwgrwobrwyo154
Enwogrwydd drwgyn cynnwys ‘publicly expressing unsavoury views on a subject such as race, religion or sexuality’258‘46% of British Muslims support Hamas’213; ‘I didn’t see another white face’142; ‘adverts full of black people’209
Gonestrwydd agored‘Concealment of information or lack of frankness will raise doubt about, and therefore reflect poorly on, the applicant’s character’258rhodd £5m heb ei datgan3; 17 cofrestriad hwyr100; dwy flynedd o gefnogaeth Arron Banks wedi’u datgan ar ôl iddi ddod i ben148
Parch at y gyfraithfel uchod258penderfyniad fel Ysgrifennydd Tai a gyfaddefwyd yn ‘unlawful by reason of apparent bias’139
Cadernid ariannol‘they have failed to pay taxes for which they were liable’258dim canfyddiad gan HMRC yn erbyn Tice, felly ar yr un yma mae’n pasio

Mae’n rhaid i weithiwr achos fod yn rhesymol, ac mae’r canllawiau’n dweud hynny258. Fyddai pob rhes ddim yn suddo cais ar ei phen ei hun, a dinasyddion Prydeinig yw’r rhain na fydd byth yn sefyll y prawf. Dyna’r pwynt. Maen nhw’n ysgrifennu prawf cymeriad ar gyfer nyrsys a pheirianwyr y byddai eu mainc flaen eu hunain yn cael trafferth ag ef, a fydd byth rhaid iddyn nhw ei sefyll.

Dydy Dim Cyhuddiad Ddim Yn Dystysgrif Iechyd Glân

Bob tro mae un o’r rhain yn tawelu, mae rhywun yn dweud ‘wel, chafodd neb ei gyhuddo’. Felly gad i ni fod yn fanwl am beth mae hynny’n ei olygu.

Dydy penderfyniad i beidio â chyhuddo ddim yn ganfyddiad o ddiniweidrwydd. Dim ond pan fydd digon o dystiolaeth ar gyfer gobaith realistig o euogfarn a bod erlyniad er budd y cyhoedd y mae Gwasanaeth Erlyn y Goron yn cyhuddo259. Dydy achos sy’n methu’r prawf hwnnw ddim wedi’i brofi. Does neb wedi’i glirio. Dydy e erioed wedi cael ei roi o flaen llys, dyna i gyd.

A dydy’r rhan fwyaf o’r hyn sydd yn y post hwn ddim wedi cyrraedd y pwynt hwnnw eto. Mae ymchwiliad y Met i roddion ar agor. Mae dau berson wedi’u holi dan rybudd a does dim penderfyniad cyhuddo wedi’i wneud125. Mae’r ymchwiliadau Safonau i Farage a Tice ar agor76. Mae rhodd Jenrick dan ymchwiliad141. Mae Gibbins yn mynd ar brawf ar 9 Tachwedd212.

Ond mae peth ohono wedi cyrraedd llys neu reoleiddiwr, a dyna’r rhan na all neb ei galw’n ymgais i bardduo. Rho’r canfyddiadau ochr yn ochr:

PwyPerthynas â ReformCanfyddiad
Nathan Gillarweiniodd Reform yng Nghymruyr Old Bailey, Tachwedd 2025: carcharwyd am ddeng mlynedd a hanner am lwgrwobrwyo, yr arian wedi’i olrhain i un o ffrindiau Putin154
Ben Deloyr ail roddwr mwyafllys ffederal yr UDA, 2022: plediodd yn euog i fethu’n fwriadol â rhedeg gwiriadau gwrth-wyngalchu arian; cafodd bardwn gan Trump yn ddiweddarach6466
BitMEXy gyfnewidfa a gyd-sefydlodd DeloAdran Gyfiawnder yr UDA, Ionawr 2025: dirwy o $100 miliwn o dan y Bank Secrecy Act65
Tether12% yn eiddo i’r rhoddwr mwyafTwrnai Cyffredinol Efrog Newydd a’r CFTC, 2021: setliad o $18.5 miliwn, a dirwy o $41 miliwn am gamddatgan ei gronfeydd wrth gefn6061
Crispin Odeyrhoddodd £10,000 i Reform yn 2023yr FCA a’r Uwch Dribiwnlys, Medi 2026: wedi’i wahardd o wasanaethau ariannol fel ‘unfit’ a dirwy o £1.53 miliwn; ni wnaeth yr FCA unrhyw ganfyddiad ar yr honiadau y tu ôl iddo, y mae’n eu gwadu260
Reform UKy blaid ei huny Comisiwn Etholiadol, Medi 2022: troseddau ynghylch ei hadroddiad gwariant etholiad 2019; dim sancsiwn261
Robert Jenrickdewis Reform ar gyfer canghelloryr Uchel Lys, 2020: cyfaddefodd fod ei benderfyniad Westferry yn ‘unlawful by reason of apparent bias’139
Richard Ticedirprwy arweinyddy Comisiynydd Safonau, Hydref 2026: torrodd god yr ASau drwy beidio â datgan taith Israel a ariannwyd gan RFOI mewn dadl ar ddylanwad o blaid Israel; wedi’i barnu’n ‘inadvertent’185
Andy Osborncadeirydd Reform Gogledd-ddwyrain Swydd Gaergrawnt, yna cynghorydd sirLlys Ynadon San Steffan, Ebrill 2026: euogfarn o dan y Representation of the People Act am gyhoeddi datganiad ffug am ymgeisydd arall, dirwy a’i wahardd262
Cyngor Sir Caintdan reolaeth Reform ers 2025y Comisiynydd Gwybodaeth, Gorffennaf 2026: torrodd gyfraith rhyddid gwybodaeth ynghylch cofnodion ei ymgyrch ‘efficiency’, a chafodd orchymyn i ateb eto263

O arweinydd yng Nghymru i’r rhestr rhoddwyr i gyfrifon y blaid ei hun, mae canfyddiad ar bob lefel. Anlwc yw un o’r rheini. Patrwm yw deg.

Dw i ddim yn mynd i ddweud wrthot ti fod neb yn euog o ddim nad yw llys wedi’i ganfod. Fe ddyweda i wrthot ti beth dw i’n ei feddwl, a gelli di ei bwyso. Dydy plaid sy’n ateb pob cwestiwn gyda ‘smear’, sy’n clirio’i hun drwy ei bargyfreithiwr ei hun tra bod yr heddlu’n dal i edrych, sy’n derbyn yr hilwyr yn ôl ac yn diarddel y beirniaid, ddim wedi dangos nad oes ganddi ddim i’w ateb. Mae wedi dangos nad yw’n bwriadu gwneud.

Ar Gyfer Pwy Mae Reform Mewn Gwirionedd?

Nid ar dy gyfer di. Fu hi erioed.

Twyll yw Reform, ac nid un clyfar. Mae’n dweud wrth bobl sy’n gweithio mai eu plaid nhw yw hi, yna’n ysgrifennu cynllun sy’n tynnu statws sefydlog oddi ar y nyrs sydd wedi talu treth yma ers deng mlynedd, yn rhoi’r toriad budd-daliadau cyfan ar bobl o oedran gweithio, ac yn gosod bar cyflog na fydd byth rhaid i’w rhoddwyr ei hun ei glirio. Dydy hynny ddim yn sefyll dros bobl sy’n gweithio. Eu defnyddio nhw yw hynny.

Dilyn yr arian a dim ond un ffordd mae’n rhedeg. I mewn gan ddinesydd o Wlad Thai yn Bangkok, a chan fòs crypto a gyfaddefodd iddo redeg yn fwriadol gyfnewidfa a alwodd llywodraeth yr UDA yn ‘in effect a money laundering platform’, a gafodd bardwn gan Trump, ac a symudodd wlad i fynd o gwmpas cap ar roddion. I fyny at arweinydd a bocedodd £5 miliwn na ddatganodd erioed, a £135,000 am bedair awr yn gwerthu aur. Pedair awr. Dim crefft, dim cynnyrch, dim graft. Dim ond siarad, a llawer ohono’n rwtsh, ar gyfradd y byddai’r nyrs y mae e eisiau ei rhoi ar fisa adnewyddadwy angen blynyddoedd i’w hennill. Allan i gwmnïau a redir gan bobl fewnol y blaid ei hun. Ac mae’r bil yn glanio arnat ti.

Felly gofynna i bwy mae plaid yn atebol pan fydd tair punt ym mhob pedair yn dod gan ddau ddyn sy’n byw dramor. Nid i’w haelodau, nad ydyn nhw hyd yn oed yn rheoli’r cwmni. Nid i’w phleidleiswyr, a’u gwobr yw fisa adnewyddadwy a thoriad budd-daliadau. Mae’n atebol i’r bobl sy’n gallu diffodd yr arian. Edrych beth mae Reform yn ymladd drosto: dim punt ddigidol i fygwth Tether, crypto wedi’i drethu ar 10%, y cap ar roddwyr tramor wedi’i wrthdroi, toriadau treth i’r diwydiant amddiffyn. Mae pob un ohonynt yn cyd-fynd â’r hyn y mae ei thalwyr yn berchen arno.

Alla i ddim dangos gorchymyn yn cael ei roi i ti, a dw i ddim yn honni bod un wedi’i roi. Does dim angen i mi. Does dim rhaid dweud wrth blaid sy’n byw ar arian dau ddyn beth maen nhw ei eisiau. Mae hi’n gwybod yn barod. Dyna sut olwg sydd ar byped pan fydd yn cael ei wneud yn iawn. Does dim rhaid i neb dynnu’r llinynnau, oherwydd mae’r pyped yn symud ar ei ben ei hun.

Maen nhw’n sôn am adennill rheolaeth. Yna rhoddon nhw hi i ddyn yn Bangkok a dyn a ddaeth adref dim ond er mwyn iddo allu dal i dalu, a gwnaethon nhw hynny am yr arian.

Dydy’r rhain ddim yn bobl ag egwyddorion. Roedd ei darpar ganghellor eisiau ei rhoi allan o fusnes y llynedd. Mae llinell ei harweinydd ar Putin yn symud gyda’r gwynt. Mae ei dirprwy’n dweud wrthot ti am beidio â ‘morally or voluntarily give more tax’ nag y mae’r gyfraith yn dy orfodi di. Dydy pobl ag egwyddorion ddim yn troi ar chwecheiniog bob tro mae rhoddwr, arolwg neu bennawd angen iddyn nhw wneud. Mae pobl â phris yn gwneud, ac mae’r gofrestr yn dangos i ti pwy sy’n ei dalu.

Ac edrych ar y safon ddwbl, oherwydd dyna’r blaid gyfan mewn un tabl.

Beth mae Reform yn ei fynnu gan fudwr sefydlogBeth sydd ar gofnod cylch Reform ei hun
pasio prawf ‘good character’ neu golli’r hawl i arosei chyn-arweinydd yng Nghymru, deng mlynedd a hanner am gymryd llwgrwobrwyon a olrheiniwyd i un o ffrindiau Putin
dim troseddoldebffrind i Farage, a gafwyd yn euog o dwyll gwifren yn yr UDA, a dalodd am gyfryngau cymdeithasol, llety a diogelwch o gwmpas ei ymgyrch yn 2024 ac a fenthycodd £78,100 i gwmni Tice
parchu’r gyfraithei hail roddwr mwyaf, a gyfaddefodd iddo fethu’n fwriadol â rhedeg y gwiriadau gwrth-wyngalchu arian y mae cyfraith America yn eu mynnu, ac a gerddodd i ffwrdd gyda phardwn gan Trump
gonestrwydd agored gyda’r awdurdodauarweinydd gyda £5 miliwn heb ei ddatgan a 17 cofrestriad hwyr
ennill mwy na’r canolrif neu adaelarweinydd a dalwyd £135,000 am bedair awr o siarad

Fyddai dim un o’r bobl hynny’n mynd heibio’r gweithiwr achos y mae Reform eisiau ei roi i sefyll dros y nyrs. Un rheol iddi hi. Un arall iddyn nhw. Dydy hynny ddim yn llithriad. Dyna’r cynllun.

A does dim un ohonyn nhw erioed wedi gorfod gwneud diwrnod gonest o graft i wneud rhywbeth y gallet ti ei godi a’i ddal. Edrych beth sydd yn y post hwn. Mae’r arweinydd yn cael ei dalu i siarad. Mae’r dirprwy’n gwneud ei arian o eiddo a difidendau. Mae’r darpar ganghellor wedi gwneud gyrfa o wleidyddiaeth. Rho set o offer ac wythnos ar safle, ward neu linell gynhyrchu i unrhyw un ohonyn nhw, a gwela pa mor bell mae’r siarad yn mynd â nhw. Ac eto dyma’r dynion sy’n dweud wrth weithiwr gofal fod rhaid iddi brofi ei bod wedi ennill ei lle.

A dyma’r rhan a ddylai dy stopio di’n stond. Mae digon o’r bobl sy’n gwneud y graft hwnnw, sy’n adeiladu, trwsio, codi a gofalu am fywoliaeth, yn pleidleisio drostyn nhw. Mae pleidlais gryfaf Reform ymhlith y bobl sydd â’r lleiaf o gymwysterau255, y rhai mwyaf tebygol o fod yn gwneud yr union waith hwnnw. Maen nhw’n cael plaid wedi’i gwerthu iddyn nhw gan ddynion na allen nhw wneud eu swyddi, wedi’i thalu gan ddynion nad ydyn nhw’n byw yma, a fyddai’n torri cefnogaeth a statws y bobl sy’n gweithio ar y llinell wrth eu hochr. Twrcïod yn pleidleisio dros y Nadolig yw e. A’r rheswm na allan nhw weld y popty yw bod Reform wedi rhoi rhywun iddyn nhw i’w gasáu yn lle. Mwslimiaid yn gweddïo. Wynebau Du mewn hysbyseb. Y nyrs fudol ar y ward nesaf. Pwyntia ddicter pobl at y person sy’n gweithio wrth eu hochr ac maen nhw’n stopio edrych ar bwy sy’n pigo’u poced. Dyna’r twyll ar ei orau, ac mae’n rhedeg ar ragfarn y mae’r blaid yn ei chorddi’n fwriadol. Y bobl mae’n eu lladrata yw’r rhai sy’n ei chymeradwyo.

Ac mae llawer ohonyn nhw ar yr union fudd-daliadau y byddai Reform yn eu torri. Mae Reform yn arwain ymhlith pleidleiswyr anabl264. Y seddi mae’n ceisio’u cymryd oddi ar Lafur yw’r rhai lle mae pobl yn dibynnu fwyaf, yn anghymesur, ar fudd-daliadau sy’n ymwneud ag iechyd265. Mae gan bob AS Reform fwyafrif llai na nifer y bobl sy’n hawlio PIP yn ei etholaeth ei hun266, a PIP yw’r budd-dal y byddai Reform yn ei ddileu am lwfans a allai gau allan hyd at ddwy ran o dair o’r bobl sydd arno11. Maen nhw’n ciwio i bleidleisio’u cefnogaeth eu hunain i ffwrdd, ac yn cymeradwyo wrth wneud.

A phan fydd angen gofalu amdanyn nhw, pwy mae Reform yn meddwl fydd yn gwneud hynny? Yn 2023 nid oedd tri o bob deg o nyrsys y GIG yn Lloegr a mwy na thraean o feddygon y GIG yn ddinasyddion y DU267. Mae gofal cymdeithasol wedi colli 130,000 o weithwyr Prydeinig ers 2020/21268, ac am flynyddoedd cafodd y bwlch ei lenwi gan bobl a recriwtiwyd o dramor i wneud y swydd, 105,000 ohonyn nhw yn 2023/24 yn unig269. Dyna’r bobl y byddai Reform yn eu rhoi yn ôl ar fisa adnewyddadwy gyda bar cyflog uwchlaw’r enillion canolrifol. Alltudia’r gofalwyr a dydy’r pleidleisiwr Reform anabl ddim yn colli budd-dal yn unig. Maen nhw’n colli’r person sy’n dod i mewn i’w golchi, eu bwydo a’u codi o’r gwely. Does neb yn Reform wedi dweud pwy sy’n cymryd eu lle, oherwydd fydd neb yn Reform byth angen un na allan nhw dalu amdano.

Galwa hi’n beth ydyw. Plaid hiliol yw plaid sy’n gadael cynghorwyr yn ôl i mewn o fewn misoedd i bostiadau hiliol, sy’n dyrchafu un ohonynt i redeg gofal cymdeithasol oedolion, ac sy’n taflu ei beirniaid allan mewn dyddiau, beth bynnag mae ei swyddfa wasg yn ei gyhoeddi. Mae wedi cael gwybod. Mae wedi cael ei ffilmio. Fe ddewisodd.

A bob tro mae’n cael ei dal, mae’n gweiddi ymgais i bardduo. Safodd saith o’r deuddeg stori a alwodd yn ymgais i bardduo i fyny. Dydy gweiddi ymgais i bardduo am stori sy’n troi allan yn wir ddim yn amddiffyniad. Cyfaddef nad oes gen ti nowt arall yw e.

Gwladgarwch? Rho’r gorau iddi. Plaid wedi’i hariannu o Bangkok a Hong Kong, yn ciwio mewn ralïau MAGA, a fyddai’n taflu allan bobl sy’n byw, gweithio a thalu treth yma tra bod biliwnyddion a adawodd ddegawdau yn ôl yn ei chadw mewn busnes. Dydy hynny ddim yn wladgarwch. Baner wedi’i lapio am gyfrif banc yw e.

A dydy pleidleisio drosti ddim yn wladgarwch chwaith. Mae gwladgarwr yn gofalu am y bobl sy’n cadw’r wlad hon i fynd, y nyrs, y peiriannydd, y gweithiwr gofal, pa bynnag basbort y dechreuon nhw ag ef. Dydy rhoi dy bleidlais i blaid a fyddai’n eu taflu allan, wedi’i thalu gan ddynion nad ydyn nhw’n byw yma, ddim yn caru dy wlad. Cael dy ddefnyddio yn ei herbyn yw e. Dydy’r dynion ar y brig na’r bobl sy’n eu rhoi nhw yno ddim yn wladgarwyr, pa faner bynnag maen nhw’n ei chwifio.

Felly, ar gyfer pwy mae Reform mewn gwirionedd? Yr enwau ar y gofrestr. Darllen hi. Os nad yw dy enw di yno, dydy dy fuddiant di ddim chwaith.


  1. Reform UK — The Cost of the Boriswave — papur polisi’r blaid, Ebrill 2026: deiliaid ILR “will have it rescinded”, trothwyon cyflog “above median UK earnings”, “£154 bn if discounted at the 3.5% rate suggested by the HM Treasury Green Book”. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  2. Reform UK — Policies (wedi’i archifo 19 Hydref 2026) — “abolish ILR and rescind existing awards”, “5 year renewable visa”, pensiynwyr â digon o Yswiriant Gwladol yn cadw’u preswyliaeth a’r Pensiwn y Wladwriaeth. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  3. The Guardian — Nigel Farage was given undisclosed £5m by crypto billionaire in 2024 — 29 Ebrill 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  4. UK Parliament — Register of Members’ Financial Interests: Nigel Farage — darllenwyd drwy’r API buddiannau, 28 Hydref 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  5. Full Fact — Daily Mail corrects report about Reform UK’s disputed immigration savings — 3 Hydref 2025; meddai’r felin drafod “the overall cost estimates should no longer be used”. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  6. Euronews — Reform UK pledges to strip all foreign nationals of benefits — 17 Awst 2026; y budd-daliadau ar y rhestr dinasyddion yn unig, gan gynnwys Pension Credit. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  7. IFS — Reform UK’s plan for welfare: IFS response (wedi’i archifo) — 17 Awst 2026; “almost entirely from a working-age benefits bill”, 1.3 miliwn o bobl nad ydynt yn ddinasyddion y DU ar Universal Credit. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  8. DWP — Benefit expenditure and caseload tables 2026 — Rhagolwg y Gwanwyn 2026; cyfanswm Prydain Fawr 2025/26 £309.06bn, pensiynwyr £177.65bn, Pensiwn y Wladwriaeth £146.07bn, oedran gweithio £126.08bn. ↩︎

  9. LBC — Farage guarantees the triple lock on pensions — 2 Ebrill 2026, gyda’r sylwadau cynharach “open for debate” a “we’re not guaranteeing the triple lock”. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  10. STV News — Reform’s welfare pledges aim to please pensioners — 17 Awst 2026; “nothing that we talk about today is about pensioners”. ↩︎ ↩︎

  11. The Week — Are welfare cuts Reform’s stumbling block? — Awst 2026; PIP i’w ddisodli gan “health security allowance” a “could exclude up to two-thirds of current recipients”, 20 awr o waith cymunedol. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  12. DWP — Universal Credit statistics, 29th April 2013 to 14th May 2026 — “3.1 million people on Universal Credit in any employment … in April 2026, which was 37.7% of all people on Universal Credit”. ↩︎

  13. IFS — Reform UK manifesto: initial reaction (wedi’i archifo) — Mehefin 2024; wedi’i ddyfynnu yn The Irish Times, 17 Mehefin 2024. ↩︎

  14. Left Foot Forward — Reform to U-turn on £90 billion tax cuts — Hydref 2025; Tice ar Times Radio: “A manifesto is based on a point in time.” ↩︎ ↩︎

  15. Irish News (PA) — Reform could deport 600,000 asylum seekers under immigration plan — 26 Awst 2025. ↩︎

  16. Big Issue — Reform UK’s £50 billion benefits plan — Awst 2026; Tom Waters o’r IFS. ↩︎

  17. Energy Live News — Reform promises to scrap green levies and VAT on energy bills — 17 Mawrth 2026, tua £200. ↩︎

  18. Energy Live News — Reform UK say they will cut bills by £150 with levy change — 7 Medi 2026. ↩︎

  19. Full Fact — Did Reform UK break its promises on council tax? — 9 Ebrill 2026, diweddarwyd 6 Mai 2026: 3.94% yn erbyn 4.86%. ↩︎ ↩︎

  20. The Guardian (via inkl) — Reform-run Kent council accused of fabricating £40m net zero savings — Chwefror 2026. ↩︎

  21. Express & Star (PA) — Reform defends savings claim amid questions on scope of welfare plans — 22 Medi 2025. ↩︎

  22. LBC — Jenrick says he wants to put Reform UK out of business — 28 Awst 2024. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  23. BBC News — Reform UK names Robert Jenrick as pick for chancellor — 17 Chwefror 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  24. HuffPost UK — Farage says Putin is his most admired leader — 31 Mawrth 2014. ↩︎ ↩︎

  25. Express & Star (PA) — Farage calls Putin ‘very bad dude’ — 16 Hydref 2025. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  26. Companies House — 11694875, persons with significant control — y cwmni a ddechreuodd fel The Brexit Party Limited; cyfranddaliadau Farage a Tice hyd at 19 Chwefror 2025. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  27. Express & Star (PA) — Nigel Farage hands ownership of Reform to members, says party — 20 Chwefror 2025. ↩︎

  28. Companies House — Reform UK Party Limited (16260766), filing history — cyfrifon archwiliedig 2025, a ffeiliwyd 30 Medi 2026: nodyn 20 “two members”, nodyn 19 y trosglwyddiadau £15 a £1, incwm aelodaeth £4,524,299, gwarged £7,660,122. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  29. The Guardian (via inkl) — Not-for-profit appears to own Reform UK despite Farage’s “democratisation” pledge — Chwefror 2025; Farage a Zia Yusuf yw gwarantwyr y cwmni newydd. ↩︎

  30. Companies House — Reform UK Party Limited (16260766), officers — Farage yn gyfarwyddwr o 18 Chwefror 2025; ymddiswyddodd Yusuf 5 Mehefin 2025. ↩︎

  31. Byline Times — Chairman Farage: how Reform UK operates as a democratic party in name only — 18 Awst 2026; y cyfansoddiad a fabwysiadwyd ym mis Medi 2025, Erthyglau 4.3 a 6.20. ↩︎ ↩︎

  32. Left Foot Forward — Nigel Farage sets up a new private company for Reform UK — Chwefror 2025; Habib wrth yr FT: “puts Farage’s leadership in a virtually unassailable position”. ↩︎

  33. Electoral Commission — donations register — rhoddion a benthyciadau Reform UK a’r Brexit Party (PP7931), darllenwyd 28 Hydref 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  34. The Independent (via inkl) — Data reveals the percentage of Reform donors recently based overseas — 27 Hydref 2026; 80% i Reform, 3.57% i’r Ceidwadwyr, 0.15% i Lafur. ↩︎

  35. Channel 4 News — How a crypto billionaire used ‘gaping loopholes’ to bankroll Reform — 27 Gorffennaf 2026. ↩︎ ↩︎

  36. The Guardian — Christopher Harborne, the mystery billionaire bankrolling Reform UK — 25 Ebrill 2026; dinasyddiaeth Gwlad Thai yn 2011 fel Chakrit Sakunkrit. ↩︎ ↩︎

  37. BBC News — Second crypto billionaire matches £36m Reform donation — 12 Medi 2026; Tice: “so that the Labour Party can’t legislate against it”. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  38. Searchlight — Crypto billionaire quits Hong Kong to bankroll Reform UK — 9 Ebrill 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  39. GOV.UK — Cap on donations from overseas electors and ban on crypto donations — 25 Mawrth 2026; £100,000 y flwyddyn. ↩︎

  40. Political Parties and Elections Act 2009, section 10 — “resident, ordinarily resident and domiciled in the United Kingdom”, statws “Prospective”. ↩︎ ↩︎

  41. Newcastle City Council — Elections Act 2022: overseas electors — y terfyn 15 mlynedd wedi’i ddileu o 16 Ionawr 2024. ↩︎

  42. The Rycroft Review — countering foreign financial influence and interference in UK politics — Mawrth 2026, paragraffau 39, 51 i 53. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  43. Council of Europe — Recommendation Rec(2003)4 on common rules against corruption in the funding of political parties — Erthygl 7, rhoddion gan roddwyr tramor. ↩︎

  44. International IDEA — written submission to the Australian Parliament — 2017; mae 63% o wledydd yn gwahardd rhoddion tramor i bleidiau. ↩︎ ↩︎

  45. NHPR (NPR/AP) — Lev Parnas sentenced to 20 months — 29 Mehefin 2022. ↩︎

  46. Courthouse News — Trump donor sentenced to 12 years for unlawful campaign contributions — 18 Chwefror 2021. ↩︎

  47. Venice Commission and OSCE/ODIHR — Guidelines on Political Party Regulation, 2nd edition — Rhagfyr 2020, paragraffau 229 a 230. ↩︎

  48. gov.ie — Political donations — caiff dinasyddion Iwerddon dramor roi; terfyn o €3,100 y flwyddyn i blaid. ↩︎

  49. Elections Canada — contribution limits 2026 — dinasyddion a thrigolion parhaol yn unig, $1,775. ↩︎

  50. US Federal Election Commission — Foreign nationals — caiff dinasyddion yr Unol Daleithiau dramor roi o fewn y terfynau ffederal. ↩︎

  51. Eastern Eye — Reform candidate faces backlash over comments on British identity — 28 Ionawr 2026, yn dyfynnu ysgrifennu cynharach Matt Goodwin. ↩︎

  52. Yorkshire Post — Yorkshire-born billionaire Christopher Harborne donates £36m to Reform — 12 Medi 2026. ↩︎

  53. Al Jazeera — Second crypto billionaire donates record sum to Reform UK — 12 Medi 2026. ↩︎

  54. Reason (Volokh Conspiracy) — Cryptocurrency trader’s defamation lawsuit against Wall Street Journal can go forward — Delaware Superior Court, Rhagfyr 2024: “Harborne owned 12% of Bitfinex and its sister company Tether”. ↩︎ ↩︎

  55. QinetiQ — Holding(s) in Company, 9th June 2026 — Klear Kite LLC, “ultimately controlled by Christopher Harborne”, 14.98%. ↩︎ ↩︎

  56. GOV.UK — Major £1.5 billion defence contract with British firm — 23 Mai 2025. ↩︎ ↩︎

  57. Companies House — AML Global Payments LLP (OC305889), persons with significant control. ↩︎

  58. The Guardian — Arms and the £5m man: Christopher Harborne’s military empire — 30 Awst 2026, gydag ymatebion Reform a’i gyfreithwyr ef. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  59. The Guardian — The £1m man: why did Boris Johnson take his donor to Ukraine? — 10 Hydref 2025. ↩︎

  60. New York Attorney General — Bitfinex and Tether settlement — 23 Chwefror 2021. ↩︎ ↩︎

  61. CFTC — Tether and Bitfinex ordered to pay fines — 15 Hydref 2021; cronfeydd wrth gefn “for only 27.6% of the days”. ↩︎ ↩︎

  62. UNODC — Casinos, Money Laundering, Underground Banking, and Transnational Organized Crime in East and Southeast Asia — Ionawr 2024. ↩︎

  63. The Guardian — Cryptocurrency linked to Farage donor used for Russian war effort — 21 Tachwedd 2025. ↩︎ ↩︎

  64. US Department of Justice, SDNY — Founders of cryptocurrency exchange plead guilty to Bank Secrecy Act violations (wedi’i archifo) — 24 Chwefror 2022. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  65. US Department of Justice — BitMEX fined $100 million for violating the Bank Secrecy Act — Ionawr 2025. ↩︎ ↩︎

  66. US Department of Justice — Clemency grants by President Donald J. Trump — Benjamin Delo, 27 Mawrth 2025. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  67. The Guardian — British crypto billionaire Ben Delo says he has given £4m to Reform UK — 8 Ebrill 2026. ↩︎

  68. The Guardian — Nigel Farage trying to block Britcoin plans — 18 Mehefin 2026. ↩︎ ↩︎

  69. Byline Times — Crypto investor donates £9 million to Reform UK after Nigel Farage plugs his company — 4 Rhagfyr 2025. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  70. The Block — Nigel Farage pledges UK bitcoin reserve and crypto capital gains tax cut — Mai 2025. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  71. The Guardian — Political donations in cryptocurrency blocked — 25 Mawrth 2026. ↩︎ ↩︎

  72. The Guardian — Farage said he would need ‘a million a year’ to stand as an MP in 2024 — 15 Gorffennaf 2026; y rhodd wedi’i dyddio 5 Ebrill 2024 gan gyfreithwyr Harborne. ↩︎ ↩︎

  73. Protos — Farage says £5m Harborne gift was reward for Brexit — 14 Mai 2026. ↩︎

  74. The Guardian — Tories ask HMRC to investigate Farage over £5m gift — 22 Gorffennaf 2026. ↩︎

  75. The Guardian — Standards watchdog investigation into Nigel Farage’s financial gifts — 14 Awst 2026. ↩︎ ↩︎

  76. Parliamentary Commissioner for Standards — allegations currently under investigation — darllenwyd 28 Hydref 2026: Farage (agorwyd 13 Mai 2026, Rheol 5), Tice (agorwyd 20 Awst 2026, Rheol 13). ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  77. The Guardian — Nigel Farage questions claim of second standards investigation — 1 Medi 2026; Cottrell “paid for social media work, accommodation and security before the 2024 election”. ↩︎

  78. Express & Star (PA) — Farage concluded he faced stitch-up amid probe into £5m gift, Jenrick says — 9 Gorffennaf 2026. ↩︎ ↩︎

  79. Left Foot Forward — Reform gains financial backing from another billionaire — Gorffennaf 2026, yn dyfynnu’r Telegraph; preswyliaeth dreth yn y Swistir a’r symud arfaethedig. ↩︎

  80. UK Parliament — Register of Interests, entry 14397 — Sasan Ghandehari, “Accreditation (£50,482.16) cost for me and one staffer”, Davos, Ionawr 2026. ↩︎ ↩︎

  81. The Guardian (via inkl) — Nigel Farage’s trip to Davos hosted and paid for by family trust of billionaire — Ionawr 2026; “the $10bn family trust of an Iranian-born billionaire”. ↩︎

  82. Electoral Commission — donations from Interior Architecture Landscape Ltd — saith rhodd yn dod i gyfanswm o £200,000, 2025. ↩︎ ↩︎

  83. Companies House — Interior Architecture Landscape Ltd (08363406), persons with significant control. ↩︎ ↩︎

  84. Left Foot Forward — Labour MP calls for Companies House to probe origins of £200,000 gift to Reform — Chwefror 2026, yn dyfynnu’r FT a datganiadau cyfreithiwr Ghandehari a’r cwmni. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  85. Iran International — Reform UK donor had ties to Iran supreme leader-linked foundation, Guardian reports — 23 Hydref 2026, yn adrodd ar ymchwiliad y Guardian i ddyfarniad cyflafareddu yn Ffrainc; Ori Group 49%, Astan Quds Razavi 51%; Orico General Trading; ymateb y cyfreithwyr. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  86. Byline Times — Reform UK donations from collapsing firms are “not under investigation”, says elections watchdog — 3 Gorffennaf 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  87. Companies House — FK Building Limited (12545681), filing history. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  88. Electoral Commission — donation C0835464 — FK Building Ltd, £100,000, 8 Hydref 2025. ↩︎ ↩︎

  89. Companies House — FK Group Limited (07732053) — mewn gweinyddiaeth; FK Construction (09890502) ac FK Facades (02874877) yr un fath. ↩︎

  90. Building — More than 50 jobs saved after administrators appointed at facades firm FK Group — 54 o swyddi wedi’u trosglwyddo i Keenan Holdings. ↩︎

  91. Companies House — Keenan Holdings Limited (11920973), persons with significant control — Deborah Ruth Keenan, 75% neu fwy. ↩︎ ↩︎

  92. Companies House — FK Building Limited, insolvency — datodiad gwirfoddol gan gredydwyr o 6 Gorffennaf 2026; datganiad o sefyllfa: diffyg £3,149,939, HMRC £25,618 a £384,029. ↩︎ ↩︎

  93. Companies House — FK Resolv Ltd (08222605), persons with significant control — FK Group wedi peidio, FKR Group Limited wedi’i hysbysu, 16 Hydref 2026. ↩︎ ↩︎

  94. Companies House — FKR Group Limited (17302053) — corfforwyd 25 Mehefin 2026; Francis Anthony Keenan, 75% neu fwy. ↩︎ ↩︎

  95. Byline Times — Reform UK accounts raise fresh questions about origins of Richard Tice donations — 7 Awst 2026. ↩︎ ↩︎

  96. Express & Star (PA) — Nigel Farage declares £270,000 payment for promoting gold bullion. ↩︎

  97. Byline Times — Gold firm that employs Nigel Farage predicts unrest and violence under a Reform government — 25 Awst 2026; £685,500 ers Rhagfyr 2024. ↩︎

  98. The Guardian — Nigel Farage uses private company to pay less tax on GB News earnings — 5 Medi 2025. ↩︎

  99. Companies House — Thorn In The Side Ltd (07650770) — cyfrifon hyd at 31 Mai 2025: asedau net £3,144,967; nodyn 8, prydles stiwdio gan gyfarwyddwr ar £10,000 y flwyddyn. ↩︎

  100. Parliamentary Commissioner for Standards — rectification, Mr Nigel Farage MP — 20 Ionawr 2026; dau doriad ar bymtheg o Reol 5, “inadvertent”. ↩︎ ↩︎

  101. Byline Times — Reform UK paid £440,000 to firms linked to party insiders — 14 Awst 2026. ↩︎

  102. Electoral Commission — spending search — ffurflenni gwariant ymgyrch Reform UK, wedi’u cyfrif fesul cyflenwr: £440,571.23 ar draws pum cwmni; rhodd £50,000 Jupiter yw C0836534. ↩︎

  103. UK Parliament — Register of Interests, entry 13453 — BTC Inc, £7,410, derbyniwyd 22 Medi 2025. ↩︎ ↩︎

  104. Protos — Reform UK pulls crypto bill from website — tynnwyd 30 Mai 2026. ↩︎ ↩︎

  105. UK Parliament — Register of Interests, entry 13771 — Blockworks Inc, £30,000, 2 awr, 13 Hydref 2025. ↩︎ ↩︎

  106. UK Parliament — Register of Interests, entry 13773 — Zebu Group Ltd, £20,000, 2 awr, 22 Hydref 2025. ↩︎ ↩︎

  107. Byline Times — Nigel Farage took £50,000 from crypto firms, then said he was not aware of the industry funding his party — 22 Mai 2026; roedd yr ateb i Reuters yn ymwneud â rhoddwyr y blaid, nid ei ffioedd ei hun. ↩︎

  108. UK Parliament — Register of Interests, entry 15047 — “Shares in Stack BTC PLC that are wholly owned by Thorn in the Side Ltd.”; hefyd cofnod 15050. ↩︎ ↩︎

  109. Stack BTC plc — Strategic investment by Nigel Farage MP (Investegate) — cyhoeddiad y cwmni a dyfyniad Farage. ↩︎

  110. The Guardian — Nigel Farage Cameo videos backed cryptocurrencies that collapsed in value — 19 Mawrth 2026; ymateb y llefarydd. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  111. US Attorney, Southern District of New York — Founder of Celsius sentenced to 12 years for fraud and market manipulation — 8 Mai 2025; “At times, they used customer deposits to fund these market purchases.” ↩︎

  112. UNODC — Inflection Point (2025) — colledion “up to an estimated US $37 billion” yn Nwyrain a De-ddwyrain Asia. ↩︎

  113. Tether — freezes and law enforcement support — ffigurau Tether ei hun: mwy na $5 biliwn wedi’i rewi, 340+ o asiantaethau. ↩︎

  114. The Rycroft Review (PDF) — “there is a risk that cryptoassets are used as the vehicle to channel foreign money into the political system in the UK”; argymhelliad 3, moratoriwm. ↩︎

  115. Byline Times — The elections watchdog doesn’t know where Reform UK’s crypto donations are coming from — 16 Mawrth 2026. ↩︎

  116. City of London Police — UK victims lost £2.4 million every day to investment fraud in 2025 — Ebrill 2026. ↩︎

  117. Police Professional — investment fraud figures for 2024 — crypto “66 per cent of all reports”; “Those aged 55-64 suffered the greatest financial losses”. ↩︎

  118. FCA — Crypto basics — “you should be prepared to lose all your money”. ↩︎

  119. Companies House — CLS Holdings plc (02714781), officers — Tice yn gyfarwyddwr o 11 Mai 2010 hyd 7 Ebrill 2014. ↩︎

  120. Companies House — Quidnet REIT Ltd (09718143), filing history — cyfrifon 2025, a ffeiliwyd 29 Medi 2026. ↩︎

  121. UK Parliament — Register of Members’ Financial Interests: Richard Tice — ffi Quidnet REIT, cyfranddaliadau. ↩︎

  122. BBC News — Richard Tice defends company’s tax arrangements — 15 Mawrth 2026. ↩︎

  123. BBC News — Tice company did not withhold tax on dividends — 12 Ebrill 2026. ↩︎

  124. Companies House — Britain Means Business Ltd (10893794) — Leave Means Leave Ltd gynt; cyfrifon micro-endid, asedau net £28,864 (2023) a £10,479 (2024). ↩︎ ↩︎ ↩︎

  125. STV News (ITV/PA) — Met Police investigate donations by Richard Tice company to Reform UK — 26 Gorffennaf 2026; atgyfeiriad gan yr Electoral Commission ym mis Chwefror 2025, dau wedi’u cyfweld dan rybudd. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  126. LBC — Police investigate £500,000 in donations to Reform UK from Richard Tice firm. ↩︎

  127. Shropshire Star (PA) — Tice claims politically motivated smear amid scrutiny of Reform UK finances — Gorffennaf 2026. ↩︎ ↩︎

  128. Companies House — Leave.EU Group Ltd (09763501), officers — Tice yn gyfarwyddwr o 29 Ionawr 2016 hyd 25 Mai 2017. ↩︎

  129. Full Fact — EU referendum Electoral Commission fines — dirwy £70,000 Leave.EU wedi’i gostwng ar apêl i £66,000. ↩︎

  130. The Guardian — Richard Tice, Reform loan and George Cottrell: standards watchdog — 29 Gorffennaf 2026. ↩︎

  131. Companies House — Richard Tice, appointments — cyd-gyfarwyddwyr ar draws cwmnïau Quidnet, Enjoyouretirement a Galecroft. ↩︎

  132. The Guardian — Standards watchdog investigating Reform’s Richard Tice — 3 Awst 2026. ↩︎

  133. The Guardian — Robert Jenrick rules out Tory pact with Reform UK — 25 Ebrill 2025. ↩︎ ↩︎

  134. Express & Star (PA) — Robert Jenrick defects to Reform after Tory sacking — 15 Ionawr 2026. ↩︎

  135. BBC News — Robert Jenrick joins Reform UK — 15 Ionawr 2026. ↩︎ ↩︎

  136. LBC — Read in full: Robert Jenrick’s speech — Ionawr 2026. ↩︎

  137. BBC News — Jenrick releases documents on Westferry decision — 24 Mehefin 2020. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  138. The Guardian — Richard Desmond housing project unlawfully approved — 27 Mai 2020. ↩︎

  139. BBC News — Westferry: Jenrick admits decision was unlawful — 11 Mehefin 2020; “unlawful by reason of apparent bias”, rhodd £12,000 Desmond. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  140. BBC News — Westferry approval to be quashed — 27 Mai 2020. ↩︎

  141. The Guardian — Police investigate £37,500 donation to Jenrick leadership campaign — 8 Gorffennaf 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  142. The Guardian — Jenrick complained of not seeing another white face in Handsworth — 6 Hydref 2025. ↩︎ ↩︎

  143. The Independent — Robert Jenrick on protester at Reform conference — 6 Medi 2026. ↩︎

  144. HuffPost UK — Jenrick says Reform supporter who attacked woman should get a medal — 10 Medi 2026. ↩︎

  145. The Independent — Statistics Authority on Jenrick’s modern slavery claim — 6 Gorffennaf 2023. ↩︎

  146. The Observer — Ukip leader Nigel Farage boasts of his £2m in expenses — 24 Mai 2009. ↩︎ ↩︎

  147. The Guardian — Nigel Farage’s EU salary docked over claim he misspent public funds — 12 Ionawr 2018; safle VoteWatch ac ymateb yr EFDD. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  148. European Parliament — Declaration of financial interests, Nigel Farage, revision 4 — dyddiedig 1 Gorffennaf 2019. ↩︎ ↩︎

  149. The Independent — EU authorities asked to investigate Farage over Arron Banks gifts — 19 Mai 2019. ↩︎

  150. EU General Court — Case T-564/11, Farage v Parliament and Buzek — gorchymyn 5 Medi 2012. ↩︎

  151. The Independent — Farage referred to advisory committee over Banks support — 21 Mai 2019. ↩︎

  152. Court of Justice of the EU — press release 138/19, Case T-48/17 ADDE v Parliament — 7 Tachwedd 2019; penderfyniad 2016 wedi’i ddiddymu am ddiffyg didueddrwydd. ↩︎

  153. EU General Court — Case T-118/17, IDDE v Parliament — dyfarniad 8 Chwefror 2018, paragraffau 6, 9 a 55. ↩︎

  154. Judiciary of England and Wales — R v Nathan Gill, sentencing remarks — 21 Tachwedd 2025. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  155. Al Jazeera — Ex-leader of Reform UK in Wales jailed for 10 years over pro-Russia bribes — 21 Tachwedd 2025. ↩︎

  156. LBC — Nigel Farage says the West provoked Russia to invade Ukraine — 21 Mehefin 2024. ↩︎

  157. DeSmog — Nigel Farage has spoken at 15 Donald Trump and MAGA events since the 2024 election — 20 Awst 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  158. US House Judiciary Committee — Europe’s Threat to American Speech and Innovation — 3 Medi 2025. ↩︎

  159. Gazette — Clacton MP meets Donald Trump — 4 Medi 2025. ↩︎

  160. ITV News (wedi’i archifo) — Elon Musk says Nigel Farage doesn’t have what it takes to lead Reform — 5 Ionawr 2025. ↩︎

  161. Electoral Commission — donation V0598867 — Christopher Harborne i Nigel Farage, £27,616.76, derbyniwyd 17 Ionawr 2025, “Second inauguration of Donald Trump”. ↩︎ ↩︎

  162. UK Parliament — Register of Interests, entry 13939 — Bassim Haidar, “Flights for me (£19,072.01) and two staffers (£35,849.01)”, UDA, 6 i 9 Tachwedd 2025. ↩︎ ↩︎

  163. DeSmog — Nigel Farage’s donor-funded flights to Donald Trump — 26 Ionawr 2026. ↩︎ ↩︎

  164. UK Parliament — Register of Interests, entry 14207 — Emiradau Arabaidd Unedig, 6 i 8 Rhagfyr 2025, “To attend the F1 and for meetings”; Government of Abu Dhabi £1,000, Abu Dhabi F1 £9,000. ↩︎ ↩︎

  165. UK Parliament — Register of Interests, entry 13577 — Richard Tice, Israel, 26 i 30 Medi 2025, rhoddwr RFOI Ltd, £6,250, “Education and meetings with President and Foreign Minister”. ↩︎ ↩︎

  166. London Assembly — Alex Wilson, gifts and hospitality — “Reform UK Delegation to Israel including flights, accommodation and meals”, Israel Ministry of Foreign Affairs, £4,861.27. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  167. Lancashire Lead — Reform UK’s Lancashire leader takes Israel trip, cancelled meetings — 30 Tachwedd 2025. ↩︎ ↩︎

  168. Novara Media — Israel spent £50k on lobbying trips for Reform — 9 Gorffennaf 2026, yn dyfynnu Declassified UK; cynrychiolwyr a’r amserlen. ↩︎ ↩︎

  169. Left Foot Forward — Kemi Badenoch and Nigel Farage to speak at climate denial festival — Chwefror 2025, rhestr siaradwyr cynhadledd ARC. ↩︎ ↩︎

  170. DeSmog — Revealed: the Trump donors, Reform-backing billionaires and oil companies funding the Alliance for Responsible Citizenship — 24 Mehefin 2026. ↩︎ ↩︎

  171. The Block — Lutnick’s Cantor Fitzgerald negotiated a 5% ownership stake in Tether, WSJ. ↩︎ ↩︎

  172. Fortune — Tether names Bo Hines to run its US stablecoin — 12 Medi 2025. ↩︎

  173. Companies House — RFOI Limited (16521255), persons with significant control — a’r swyddogion; SIC 70210, cysylltiadau cyhoeddus. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  174. Henry Jackson Society — Henry Jackson Society appoints Jason Pearlman as new Deputy Director — 2 Mawrth 2018; “three and a half years as international media adviser to Israel’s President Reuven Rivlin”. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  175. Jewish News — Jason Pearlman steps down as President’s media adviser. ↩︎

  176. Jewish News — Nigel Farage’s party launching Reform Jewish Alliance and Friends of Israel groups — Chwefror 2026; Farage am Pearlman, “a real coup”. ↩︎

  177. City AM — Top foreign policy analyst and Tory councillor jumps ship to Reform — Tachwedd 2025; Mendoza, pennaeth y Henry Jackson Society, i ymuno â Reform “as its chief adviser on global affairs”. ↩︎ ↩︎

  178. Fitzrovia News — Second Westminster Conservative councillor defects to Reform UK — 20 Tachwedd 2025; Mendoza “co-founder and executive director”; Farage: “an excellent addition”. ↩︎

  179. DeSmog — Lois Perry — lansiad Heartland Institute UK/Europe, Rhagfyr 2024, Farage yn “special guest of honour”. ↩︎ ↩︎

  180. Wikipedia — Lois Perry — arweinydd UKIP Mai i Fehefin 2024; cyfarwyddwr gweithredol Heartland Institute UK/EU. ↩︎

  181. Companies House — Tamares Real Estate Investments (UK) Limited (02792424), officers — Roy Zabludowicz, ganwyd Mawrth 1990, cyfarwyddwr o 18 Mehefin 2021, ochr yn ochr â Chaim Zabludowicz. ↩︎

  182. Wikipedia — Poju Zabludowicz — Tamares, BICOM, Soltam, rhoddion i’r Ceidwadwyr. ↩︎

  183. Declassified UK — Friends of Israel groups have funded 56 trips for British politicians — 26 Tachwedd 2025. ↩︎

  184. JTA — Reform UK deputy leader faces inquiry over Israel visit — 4 Awst 2026. ↩︎

  185. Parliamentary Commissioner for Standards — Mr Richard Tice MP, rectification, Rule 6 — cyhoeddwyd 27 Hydref 2026; “the failure to declare this interest was a breach of Rule 6”. ↩︎ ↩︎

  186. The Guardian — John Healey asks Nigel Farage if any of gift may have come from Russia-linked profits — 22 Mai 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  187. Unearthed (Greenpeace) — Christopher Harborne, jet fuel and Russian, Iranian oil — 1 Gorffennaf 2026, gyda The Times. ↩︎ ↩︎

  188. The Guardian — Richard Tice stayed with Tory donor Lubov Chernukhin — 10 Hydref 2025. ↩︎ ↩︎

  189. NZ Herald — False Russian spy claim against top NZ businessman Christopher Chandler — a Law.com, y dyfarniad $8,000,001, 22 Hydref 2024. ↩︎

  190. CNN — Reform UK faces criminal investigation — 9 Medi 2026. ↩︎ ↩︎

  191. Al Jazeera — Why is Farage’s Reform accused of violating UK foreign funding rules? — 4 Medi 2026. ↩︎ ↩︎

  192. The Irish Times — Nigel Farage aides step down after undercover report — 4 Medi 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  193. Euronews — Reform UK reported to police over claims of illegal donations — 4 Medi 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  194. Channel 4 News — Met Police launch criminal investigation into Reform UK donations — 9 Medi 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  195. Heart (Global) — Reform UK internal inquiry clears own adviser — 7 Hydref 2026. ↩︎

  196. LBC — Farage on foreign funding claims — Medi 2026. ↩︎ ↩︎

  197. Wikipedia — GB News — “Marshall and Legatum jointly own the company through All Perspectives Ltd., in which they each own around 40%”; y cadeirydd Alan McCormick “a partner at Legatum”; y rownd lansio £60 miliwn. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  198. Left Foot Forward — GB News reveals £22 million in new losses — Mawrth 2026; colled o £22m yn 2024/25, mwy na £130m ers y lansio, £17.7m arall gan All Perspectives, refeniw £26.2m. ↩︎ ↩︎

  199. The New World — The GB News Files (PDF) — Mawrth 2026; 20 adolygydd; £585,000 a chyfranddaliad Farage, £100,000 Anderson, sioe isetholiad Goodwin, Andrew Neil. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  200. BBC News — Reform canvasser filmed by Channel 4 — 27 Mehefin 2024. ↩︎

  201. HuffPost UK — Reform activists did not commit a criminal offence, police say — 3 Gorffennaf 2024. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  202. Express & Star (PA) — Ofcom will not investigate Channel 4 over Reform UK undercover sting — 3 Gorffennaf 2024. ↩︎ ↩︎

  203. Express & Star (PA) — Farage claims bad apples are gone from Reform UK — 30 Mehefin 2024. ↩︎

  204. ITV News (wedi’i archifo) — Inside Reform: councillors’ extreme and racist views on camera — 14 Hydref 2026. ↩︎

  205. Express & Star (PA) — Undercover footage shows Reform activist claiming Muslims cannot be British — 17 Hydref 2026. ↩︎

  206. Express & Star (PA) — Reform UK should take immediate action against racism, Burnham says — Hydref 2026, gyda datganiad Reform. ↩︎

  207. Express & Star — Reform UK kick Staffordshire County Council leader out of party — 5 Rhagfyr 2025. ↩︎

  208. The JC — Reform mayoral candidate suspended after likening Jewish security group to Islamists on horseback — Mawrth 2026. ↩︎

  209. LBC — Nigel Farage on Sarah Pochin’s adverts remarks — Hydref 2025. ↩︎ ↩︎

  210. The National — Scottish Reform UK MSP who backed deporting Muslims elected — 8 Mai 2026. ↩︎

  211. BBC News — Reform councillor expelled over posts — 11 Mai 2026. ↩︎

  212. LBC — Reform councillor charged over pothole post — Gorffennaf 2026; achos llys wedi’i restru ar gyfer 9 Tachwedd 2026, y cyhuddiad wedi’i wadu. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  213. The Guardian — Nigel Farage under fire after saying Muslims do not share British values — 26 Mai 2024. ↩︎ ↩︎

  214. The Guardian — Nigel Farage condemned over call to ban public prayer for Muslims — 19 Mawrth 2026. ↩︎

  215. YouGov — Do Britons think Reform UK are racist? — Medi 2025. ↩︎

  216. YouGov — What do Britain’s ethnic minorities think of British politics? — Hydref 2025. ↩︎

  217. BBC News — Reform councillor’s whip restored — 10 Chwefror 2026. ↩︎

  218. Blog Preston — Politician in charge of Lancashire’s care homes — Mehefin 2026. ↩︎

  219. BBC News — Doncaster Reform councillor suspended over posts — 15 Chwefror 2026. ↩︎

  220. Novara Media — Reform quietly readmits suspended councillors — 16 Mehefin 2026. ↩︎ ↩︎

  221. Express & Star (PA) — No charges to be brought against ex-Reform MP Rupert Lowe — 14 Mai 2025. ↩︎ ↩︎

  222. Express & Star (PA) — Four Reform councillors suspended after footage of tense meeting leaked — 20 Hydref 2025. ↩︎

  223. IBTimes UK — ITV Exposure: Reform UK, Farage, Parry and vetting — 16 Hydref 2026. ↩︎

  224. The Daily Britain — ITV undercover Reform UK documentary — 19 Hydref 2026. ↩︎

  225. BreakingNews.ie (PA) — Farage insists no case to answer on undeclared £5 million gift — 6 Mai 2026. ↩︎

  226. Newswav — Reform accused of failing to condemn racism after councillor’s Nigerians post — Mai 2026. ↩︎

  227. Nation.Cymru (PA) — Jenrick blames Tory smear amid probe into leadership campaign donations — Mai 2026. ↩︎

  228. IBTimes UK — Reform UK investigates members after ITV undercover report — 15 Hydref 2026. ↩︎

  229. LBC — Reform councillors and the ITV sting — Hydref 2026. ↩︎

  230. GB News — Nigel Farage responds to Coutts — 4 Gorffennaf 2023. ↩︎

  231. BBC News — BBC apologises to Nigel Farage over Coutts report — 24 Gorffennaf 2023. ↩︎ ↩︎

  232. The Spectator — Lowe brands Farage a ‘viper’ after charges dropped — 14 Mai 2025. ↩︎

  233. Nation.Cymru (PA) — Reform UK branded ‘sinister’ for reporting journalists to police — 22 Hydref 2026. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  234. Press Gazette — Reform says it has reported ITV to the police — 21 Hydref 2026, gyda datganiad yr NUJ. ↩︎

  235. Chesney and Citron — Deep Fakes: A Looming Challenge for Privacy, Democracy, and National Security — California Law Review, 2019. ↩︎

  236. Schiff, Schiff and Bueno — The Liar’s Dividend: Can Politicians Claim Misinformation to Evade Accountability? — American Political Science Review, 2024. ↩︎

  237. Committee on Standards in Public Life — The Seven Principles of Public Life. ↩︎

  238. House of Commons — Code of Conduct for Members, HC 1083 — “inspired and informed by the Seven Principles of Public Life”. ↩︎

  239. Society of Editors — Society calls for reversal of Reform UK ban in Derbyshire — 1 Hydref 2026. ↩︎

  240. The London Economic — Reform become most referenced opposition party on BBC and ITV News at Ten — 15 Rhagfyr 2025; Prifysgol Caerdydd, Medi 2025: Reform 37, y Ceidwadwyr 25; Farage 49 ar ITV. ↩︎

  241. The London Economic — Reform, with 0.7% of all MPs, featured in 25% of BBC’s recent 10pm news bulletins — 2 Tachwedd 2025; astudiaeth “Enhancing Impartiality” Prifysgol Caerdydd, chwe mis cyntaf 2025, y Democratiaid Rhyddfrydol 17%. ↩︎

  242. Nation.Cymru — Why isn’t the Greens’ growing success reflected in media coverage? — 28 Chwefror 2026, gan ymchwilwyr Prifysgol Caerdydd Maxwell Modell, Matt Walsh a Stephen Cushion; eitemau a arweiniwyd yn 2025, rhesymeg pleidleisio’r BBC, y Gwyrddion 11% i 17%. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  243. BBC Editorial Guidelines — Impartiality — egwyddorion 2.2.6 a 2.2.7. ↩︎

  244. Wikipedia — List of Question Time episodes, highest appearance makers — Farage 38 ymddangosiad, 1.9 y flwyddyn; Clarke 1.4, Williams 1.7, Campbell 1.6, Harman 1.3, Kennedy 1.4. ↩︎

  245. The London Economic — Nigel Farage set for 38th appearance on Question Time — 2 Rhagfyr 2024. ↩︎

  246. Prospect — GB News seems to have become Reform TV, and Ofcom hasn’t stopped it — Alan Rusbridger, 21 Mawrth 2026; Marshall a Legatum, Habib a Lowe, Ofcom yn gollwng yr ymchwiliad i Farage. ↩︎ ↩︎ ↩︎

  247. Wikipedia — Legatum — “a private investment firm, headquartered in Dubai”, a sefydlwyd yn 2006 gan Christopher Chandler, a aned yn Seland Newydd ac sy’n gydberchennog GB News. ↩︎

  248. The Nerve — For GB News’s funders, a £130m loss is a small price to pay for vast influence — £131m wedi’i golli ers canol 2021, £22m yn y flwyddyn hyd at Fai 2025. ↩︎

  249. Political Parties, Elections and Referendums Act 2000, section 54 — rhaid i roddwr cwmni a ganiateir fod wedi’i gofrestru o dan Ddeddf Cwmnïau 2006, “incorporated within the United Kingdom”, a chynnal “business in the United Kingdom”. ↩︎

  250. Ofcom — Ofcom fines GB News £100,000 — 31 Hydref 2024; Rheolau 5.11 a 5.12, “the seriousness and repeated nature of this breach”. ↩︎

  251. Mishcon de Reya — High Court quashes Ofcom’s decisions against GB News — dyfarniad 28 Chwefror 2025 ar raglenni Rees-Mogg. ↩︎

  252. Snopes — Did Trump say ‘I love the poorly educated’? — araith buddugoliaeth cawcws Nevada, 23 Chwefror 2016; priodoliad wedi’i farnu’n gywir. Hefyd The Week. ↩︎

  253. Pew Research Center — Behind Trump’s 2024 victory: voting patterns of validated voters — Mehefin 2025; pleidleiswyr heb radd o blaid Trump o 14 pwynt, graddedigion o blaid Harris o 16. ↩︎

  254. YouGov — How Britain voted in the 2024 general election — Reform 23% ymhlith y rhai â TGAU neu is, 8% ymhlith y rhai ag addysg uwch. ↩︎

  255. YouGov — How would Britain vote two years since the 2024 election? — 2026; Reform 40% ymhlith y rhai â TGAU neu is, yn bumed ar 14% ymhlith graddedigion. ↩︎ ↩︎

  256. Good Morning America (ABC) — Trump calls media ’enemy of the American people’ — 17 Chwefror 2017. ↩︎

  257. Middle East Eye — Reform UK bans Middle East Eye journalist from party conference — 2 Medi 2026; Anna Isaac a Peter Geoghegan o’r Guardian wedi’u gwahardd hefyd. ↩︎

  258. Home Office — Nationality: good character requirement, version 7.0 — canllawiau i weithwyr achos a gyhoeddwyd 30 Ebrill 2026: troseddoldeb, enwogrwydd drwg, “lack of frankness”, cadernid ariannol. ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎ ↩︎

  259. Crown Prosecution Service — The Code for Crown Prosecutors — y Prawf Cod Llawn: gobaith realistig o euogfarn, yna budd y cyhoedd. ↩︎

  260. FCA — Upper Tribunal upholds Crispin Odey ban — Medi 2026, “unfit to work in financial services”, dirwy £1,529,374; a’r Hysbysiad Penderfyniad, Mawrth 2025. Rhodd £10,000 Odey i Reform UK ar 4 Awst 2023 yw cofnod C0572678 yr Electoral Commission. ↩︎

  261. Electoral Commission (via Wired-Gov) — Investigations concluded, 27th September 2022 — Reform UK, “Failure to deliver a complete campaign spending report” a “Late payment of claims”, “No sanction”. ↩︎

  262. Local Government Lawyer — Reform member found guilty over false statements about rival — Ebrill 2026. ↩︎

  263. Information Commissioner — decision notice IC-411617-G3G8, Kent County Council — 16 Gorffennaf 2026. ↩︎

  264. GB News — With Reform UK leading among disabled voters — Opinium, Mawrth 2025: Reform 29%, Llafur 20% ymhlith ymatebwyr anabl (is-sampl o 407). ↩︎

  265. PoliticsHome — Labour seats at risk from Reform have higher rates of people relying on disability benefits — 3 Mehefin 2025; dadansoddiad Trussell, 140 o 247 sedd yn y traean uchaf. ↩︎

  266. The Spectator Australia — Can Reform really end benefits Britain? — Awst 2026; “every Reform MP has an electoral majority smaller than the number of PIP claimants living in their constituency”. ↩︎

  267. The Guardian (via Eastern Eye) — One in five NHS staff in England are non-UK nationals — data NHS Digital ar gyfer Medi 2023: 20.4% o’r staff, 30% o nyrsys ac ymwelwyr iechyd, 36.3% o feddygon. ↩︎

  268. LocalGov — Social care vacancy rate falls to decade low but challenges ahead — 24 Mehefin 2026, Skills for Care: swyddi a lenwir gan ddinasyddion Prydeinig i lawr 130,000 ers 2020/21. ↩︎

  269. Care Provider Alliance — The size and structure of the adult social care sector and workforce in England, July 2025 — crynodeb o adroddiad Skills for Care: gostyngodd recriwtiaid rhyngwladol o 105,000 yn 2023/24 i 50,000 yn 2024/25. ↩︎